برگردان به زبان ساده
نه جوهر کسب ملک و مال اسباب جهان باشد
ازین بی حاصلی برخود چو پیچی، جوهر آن باشد
هوش مصنوعی: اگر بخواهی به دنبال ثروت و اموال دنیوی بروی، بدان که این مقولات هیچ ارزش و خاصیتی ندارند. وقتی خود را گرفتار این بیهدفگیری کنی، در واقع جوهر و اصل وجودت را فراموش کردهای.
درین پیری، ز باغ زندگی دیگر چه گل چینم؟
که از رنگ به کف آیینه چون برگ خزان باشد
هوش مصنوعی: در این سن و سال، از باغ زندگی دیگر چه میتوان برداشت؟ زیرا رنگ برگها در این آینه زندگی به رنگ برگهای پاییزی در آمده است.
توان در محفل اهل سخن، گردی ز دل شستن
که هرسو ز آب معنی، آبشاری چون زبان باشد
هوش مصنوعی: در جمع اهل سخن، میتوانی با دلی پاک و بیتأثیر حضور پیدا کنی، چرا که در هر سو، معانی عمیق همچون جویباری از کلام جاری است.
مگردان از در روزی سان روی طلب هرسو
از این رو سبزه را پیوسته رو بر آسمان باشد
هوش مصنوعی: از در روز به سمت طلب خارج نشو و در هر سو نرو، چون سبزه همواره به سمت آسمان رو میکند.
فرح خواهی، ز بند خانه داری وارهان خود را
که ناوک بال افشان وقت جستن از کمان باشد
هوش مصنوعی: اگر میخواهی خوشبختی را تجربه کنی، باید از وابستگیها و محدودیتهای خود آزاد شوی؛ زیرا زمان تغییر و فرصتهای جدید مانند تیراندازی از کمان است که باید آن را دریابی.
جهان بخشی ز فیض کارسازی میتوان کردن
هما پیوسته از یمن قناعت شه نشان باشد
هوش مصنوعی: دنیا قسمتی از نعمت و توانایی است که با قناعت و رضایت میتوان به دست آورد و نشانهای از بزرگی و مقام است.
بود رو در تنزل مرتبت جویان عالم را
بهر محفل رخ بالانشین بر آستان باشد
هوش مصنوعی: وجود خداوند در خلقت پلهپله است و انسانهای جویای کمال باید در هر مرحله از زندگی خود به درگاه او توجه کنند تا به محفل مخلوقات برتر نزدیک شوند.
بود برخرمن اعمال، هرنور نظر برقی
خوش آن طاعت که در تاریکی شبها نهان باشد
هوش مصنوعی: در اینجا به این موضوع اشاره شده است که در کنار انبوهی از اعمال، تنها آن عمل نیکو و پسندیدهای که در خاموشی و در تاریکی شب، بدون اینکه دیده شود، انجام گیرد، ارزش و زیبایی خاصی دارد.
باندک احتیاطی میتوان جست از فن مردم
در این میدان کسی کز خود نیفتد، پهلوان باشد
هوش مصنوعی: با کمی احتیاط میتوان از مهارتهای مردم در این عرصه استفاده کرد؛ کسی که از خود نافتد، به واقع قهرمان است.
عجب نبود زپند واعظ ار خلقی براه آید
که گاهی ناله سگ هم، دلیل کاروان باشد
هوش مصنوعی: عجیب نیست اگر نصیحتهای واعظی باعث شود که افرادی به راه حق بیفتند؛ زیرا گاهی حتی ناله یک سگ هم میتواند نشانهای از آمدن کاروان باشد.
