برگردان به زبان ساده
مدتی گشتیم گرد بحر و بر
غیر نور او نیامد در نظر
هوش مصنوعی: مدتی به دور دریا گشتیم و غیر از نور او چیزی دیگر در نظرمان نیامد.
صورت و معنی عالم را ببین
گنج و گنجینه به همدیگر نگر
هوش مصنوعی: به ظاهر و باطن جهان توجه کن، زیرا گنج و گنجینه در نزدیکی هم قرار دارند.
گر بقا خواهی که یابی همچو ما
در خرابات فنا می بر به سر
هوش مصنوعی: اگر آرزو داری که مانند ما در جادهی زوال و فنا بمانی، باید به سراغ تیرگیها و بیراههها بروی.
صد هزار ار رو نماید آن یکیست
آن یکی در هر یکی خوش می شمر
هوش مصنوعی: اگر صد هزار چهره هم پیش روی ما باشد، همه آنها یک حقیقت را نمایان میکنند و آن حقیقت در هر یک به نوعی خوشایند و دلنشین به نظر میرسد.
در دو صورت در حقیقت رو نمود
خاتم و خلخال باشد هر دو زر
هوش مصنوعی: در دو حالت میتوان به حقیقت پی برد که هم حلقه و هم دستبند از طلا هستند.
عقل دیگر عشق دیگر در ظهور
رند دیگر باشد و زاهد دگر
هوش مصنوعی: عقل و عشق هر کدام ویژگیها و جلوههای خاص خود را دارند و در هر زمانی کسانی با شخصیتهای متفاوت وجود دارند؛ به طوری که دیگر نمیتوان انتظار داشت همه مانند گذشته باشند. رندها و زاهدها نیز در هر دوره، نوع جدیدی از خود را به نمایش میگذارند.
نعمت الله جمله اسما خواند و گفت
یک مسمی اسم او بی حد و مر
هوش مصنوعی: نعمتهای خداوند همه نامها را دربر میگیرد، اما خود او که دارای صفات و نامهای بینهایت است، نام خاصی ندارد.