برگردان به زبان ساده
گر او مراست هرچه بخواهم مرا بود
ملکی بدین صفت چو منی راکجا بود
هوش مصنوعی: اگر او (عشق یا معشوق) در اختیار من باشد، هر چه بخواهم از آنِ من خواهد بود. اما با این ویژگی که من دارم (خودخواهی)، دیگر چه کسی میتواند مثل من باشد؟
با فقر وفاقه هیچ حسد نیست بر توام
گو هردو کون از آن تو واو مرا بود
هوش مصنوعی: با فقر و نیازی که دارم، هیچ حسدی به تو ندارم. هرچند که هر دو جهان از آن توست، اما من تنها به تو وابسته هستم.
در ملک آن فقیر که باشد غنی بعشق
مسکین شمر توانگر وسلطان گدا بود
هوش مصنوعی: در سرزمین آن فقیر، کسی که ثروتمند است، به خاطر عشق به نیازمند، توانگر و سلطانی همچون گدا به شمار میآید.
باآب دیده زآتش شوقش بگور شو
تا خاک تیره را ز روانت صفا بود
هوش مصنوعی: با اشکهای خود از عشق او به خاکش برسان، تا اینکه روح تو بتواند به خاک تیره روح پاکی ببخشد.
مشهور زهد را نه ز بینایی دلست
گر طاعتی کند نظرش بر جزا بود
هوش مصنوعی: مشهور است که زهد واقعی از بینایی دل ناشی میشود. اگر کسی به وسیله طاعت و عبادت، دیدگاهش به جزای اعمالش باشد، در حقیقت دلش بینا شده است.
آن سرفراز دامن جانان کند بچنگ
کش آستین منع چو دست عطا بود
هوش مصنوعی: آن معشوق آزاد و پرشکوه، دامن خود را به سمت عشق میکشد. وقتی که دست بخشش در کار باشد، نباید از منع و محدودیتها ترسید.
رنج تو هستی تو شد ار عافیت خوهی
با هستی تو عافیت اندر بلا بود
هوش مصنوعی: اگر تو در رنج و سختی هستی، بدان که خودت باعث این رنج هستی. اگر به دنبال آسایش و آرامش هستی، باید بفهمی که آسایش در دل مشکلات و سختیها نیز وجود دارد.
بر دشمنان بلشکر همت بزن که مار
دندان کند سلاح چو بی دست وپا بود
هوش مصنوعی: به دشمنان حمله کن و با اراده قوی به آنها ضربه بزن، زیرا وقتی که آنها بیدست و پا باشند، مانند مار هستند که دندانهای تیزشان را نمیتوانند به کار گیرند.
آنگه سزای قربت جانان شوی که تو
بی تو شوی وجای تو بیرون زجا بود
هوش مصنوعی: زمانی که به حقیقت جدایی از محبوب پی ببری و احساس کنی که بدون او در جایی نیستی، آن زمان سزاوار عشق و نزدیکی به او خواهی شد.
پیش از ممات هرکه فنا کرد نفس را
بعد از حیات مشربش آب بقا بود
هوش مصنوعی: هر کسی قبل از مرگ، نفس خود را از خواستهها و گرفتاریها خالی کند، پس از زندگی حقیقی، زندگی باقی و پایدار خواهد داشت.
عشاق روی دوست نباشند همچوسیف
نی دانه همچو کاه ونه گل چون گیا بود
هوش مصنوعی: عاشقان نمیتوانند به زیبایی دوست دست یابند، همچنان که یوسف بر دانههای گیاه و کاه تسلط ندارد و مانند گل نمیتوانند به مانند گیاه زیبایی باشند.