برگردان به زبان ساده
ملکست وصل تو بچو من کس کجا رسد
واین مملکت کجا بمن بینوا رسد
هوش مصنوعی: در اینجا شاعر به وصال و نزدیکی معشوق اشاره دارد و میگوید که من در این دنیای بیپناه، چطور میتوانم به آن مقام و مرتبه دست یابم که تو در آن هستی. این احساس فاصله و ناتوانی در رسیدن به معشوق به خوبی در کلامش مشهود است.
وصل ترا توانگر و درویش طالبند
وین کار دولتست کنون تا کرا رسد
هوش مصنوعی: اتصال و نزدیکی با تو برای ثروتمندان و فقیران مطلوب است و این موضوع به حکمت و تقدیر مربوط میشود؛ اکنون باید دید این موقعیت به دست چه کسی خواهد رسید.
در موکب سکندر بودند خلق واو
زآن بی خبر که خضر بآب بقا رسد
هوش مصنوعی: در جمع سکندر، مردم در حال رفت و آمد بودند و از این موضوع بیخبر بودند که خضر به آب زندگی میرسد.
شاهان عصر از در من نان خوهند اگر
از خوان تو نواله بچون من گدا رسد
هوش مصنوعی: حاکمان زمانه در پی روزی به در خانه من میآیند، اگر از سفره تو نانی به من برسد، من به مانند یک گدا خرسند خواهم بود.
هر چند هست سایه لطف تو خلق را
چون آفتاب کو همه کس را فرا رسد
هوش مصنوعی: اگرچه سایه محبت تو مانند آفتاب بر همه موجودات گسترده است، اما چنین مهر و محبتی به همه میرسد.
با بنده لایق کرم خویش جود کن
پیدا بود که همت او تا کجا رسد
هوش مصنوعی: به بندگان شایستهات بخشش کن، زیرا کاملاً مشخص است که خواسته او تا چه حد میتواند به انجام برسد.
رخ همچو ماه زرد شود آفتاب را
گرنه زروی تو مددش در قفا رسد
هوش مصنوعی: اگر چهرهات همچون ماه زرد شود، به دلیل این است که آفتاب از پشت سر تو حمایت نمیشود.
عاشق چو در ره تو قدم زد بدست لطف
تاج کرم بهر (سر) مویش جدا رسد
هوش مصنوعی: عاشق وقتی در مسیر تو گام برمیدارد، به برکت نیکی و مهربانیات، موهایش از خوبیهای تو جدا میشوند.
آن کس منم که در عوض یک نظر زتو
راضی نیم که ملک دو عالم مرا رسد
هوش مصنوعی: من آن کسی هستم که تنها با یک نگاه از تو، رضایت دارم و برایم کافی است که تمام جهان به من برسد.
عاقل زغم گریزد ودیوانه وار ما
شادی کنیم اگر غم عشقت بما رسد
هوش مصنوعی: عاقل از غم دوری میکند، اما ما به صورت دیوانهوار شادی میکنیم اگر غم عشق تو به ما برسد.
وصل تو منتهاست (که) عاشق درین طریق
از سد ره بگذرد چو بدین منتها رسد
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که هدف نهایی و ارتباط عاشق با معشوق در این مسیر، به رسیدن به حقیقت عشق وابسته است. عاشق در این راه باید از موانع و مشکلات عبور کند تا به آن مقصد نهایی برسد. وقتی به هدف خود، یعنی وصال معشوق، دست پیدا کند، همهچیز به کمال میرسد.
ای محنت تو دولت صاحب دلان شده
نعمت بود گر از تو بعاشق بلا رسد
هوش مصنوعی: ای درد و رنجی که تو به عاشقان میدهی، در واقع برای صاحب دلان تبدیل به نعمت و خوشبختی شده است. اگر این سختیها به عاشق برسد، نتیجهاش برای او خیر و برکت خواهد بود.
چندانکه سیف هست همین گوید ای نگار
جانا حدیث عشق تو گویی کجا رسد
هوش مصنوعی: تا زمانی که سیف میگوید، ای محبوب جان من، داستان عشق تو به کجا خواهد رسید؟