برگردان به زبان ساده
سر تا به پا چو شمع همه اشک و آه باش
در راه عشق پا چو نهی، سر به راه باش
هوش مصنوعی: تمام وجودت را چون شمعی پر از اشک و ناله وقف عشق کن، و زمانی که قدمی در این راه میگذاری، تمام توجه و وجودت را معطوف آن کن.
آسودگی ز گلشن فقر و فنا گلی ست
نام گدا به خویش نه و پادشاه باش
هوش مصنوعی: آرامش و راحتی در زندگی از گلی به نام فقر و فنا به دست میآید. خود را بینیاز و قدرتمند تصور کن، مانند یک پادشاه.
بیهوده نیست چهچه بلبل درین چمن
مستانه جلوه چیست، خبردار چاه باش
هوش مصنوعی: آوای خوش بلبل در این باغ بیهوده نیست، خوشی و زیبایی در اینجا چه معنایی دارد، باید مراقب باشی و آگاه باشی.
سرگرمی چراغ بود از کلاه گرم
چون آفتاب، گو سر من بی کلاه باش
هوش مصنوعی: سرگرمی چراغ، یعنی باید همیشه روشن و پُر انرژی باشی، حتی اگر خودت بیکلاه و بدون حمایت باشی. مثل آفتابی که گرما و روشنی را به همه میدهد، بدون توجه به وضعیت خود.
کردیم ترک این چمن از دست باغبان
ای عندلیب بشنو و ای گل گواه باش
هوش مصنوعی: ما از دست باغبان این باغ را ترک کردیم، ای بلبل، بشنو و ای گل، شاهد باش.
کمتر مشو ز نقش قدم، خضر اگر نه ای
گر شمع راه کس نشوی، خاک راه باش
هوش مصنوعی: به کمکم به دقت در زندگی خودت توجه کن، اگر نمیتوانی مانند خضر (پیر و دانای راه) نور و هدایتگر دیگران باشی، حداقل سعی کن که فقط در مسیر راهروان خدمت کنی و از خاک راه هم باشی.
چند از قفای نعمت دنیا دوی چو آب
نفس آتش است، طعمه ی او گو گیاه باش
هوش مصنوعی: برای چند مدت کوتاه از نعمتهای دنیوی لذت ببر، اما بدان که این لذتها مانند آبی هستند که در آتش میسوزند. بنابراین، مانند گیاهی که به آتش نزدیک است، باید با احتیاط زندگی کنی و مراقب آسیبها باشی.
در کاروبار خود مطلب یاری از کسی
هم خویش برق خرمن خود همچو ماه باش
هوش مصنوعی: در فعالیتهای خود به کسی متکی نباش و همچون ماه با نور خود، بر مشکلات غلبه کن.
تا چند چون علاقه ی دستار سرکشی؟
ای ماه نو، شکسته چو طرف کلاه باش
هوش مصنوعی: تا کی باید به خاطر بلندپروازیهای خود دست به کارهای ناپسند بزنیم؟ ای ماه نو، مانند لبهی کلاهی که شکستگی دارد، کمی نرمتر و ملایمتر باش.
در چشم من عزیز، سیاهان چو سرمه اند
ای بخت من، هلاک تو گردم، سیاه باش
هوش مصنوعی: در چشم من، عزیزانت مانند سرمه هستند و برای تو، ای بخت من، حاضرم به خاطر تو هلاک شوم، حتی اگر سیاهپوش باشی.
پرهیز نیست از می و شاهد ترا سلیم
آخر که گفته است چنین روسیاه باش؟
هوش مصنوعی: بپرهیز از مینوشیدن و دیدن محبوب، اما در پایان، چه اشکالی دارد که گفته شده چنین کسی هم میتواند روسیاه باشد؟