برگردان به زبان ساده
غم عشق تو را دلهای ویران خانه بایستی
که آن گنج است و جای گنج در ویرانه بایستی
هوش مصنوعی: غم عشق تو باید در دلهای ویران و خراب وجود داشته باشد، زیرا آنجا جای گنجی است که ارزشمند و نایاب است.
به آسانی نشاید زین دوره پی برد بر مقصد
ره دیگر میان کعبه و بتخانه بایستی
هوش مصنوعی: این دوره به سادگی نمیتوان به مقصد و هدف زندگی پی برد. میان کعبه و بتخانه، آدمی باید درنگ کند و انتخابی درست داشته باشد.
به دل دادند ، شُوقِ ناله این را ، سوختن آن را،
که گل را عندلیب و شمع را پروانه بایستی
هوش مصنوعی: در دلها شوق ناله و غم سوختن وجود دارد؛ چرا که همانطور که گل به پرندهی خوشآوا وابسته است و شمع به پروانه، انسان نیز به عشق و احساسات خود متصل است.
سر زلف دلاویز بتی زان دام دلها شد
که زنجیری به پای این دل دیوانه بایستی
هوش مصنوعی: دور زلف زیبای معشوقی دام دلها شده است، به گونهای که این دل مجنون باید زنجیری به پای خود داشته باشد.
به یاد افسانه ی مهر و وفا دارم بسی اما
تو را ای بی وفا گوشی بر این افسانه بایستی
هوش مصنوعی: به یاد داستانهای عشق و وفاداری هستم، اما تو ای بیوفا، نیازی نیست به این داستانها گوش کنی.
به ترک باده پیمان بسته ام با زاهد و اکنون
برای امتحان من یکی پیمانه بایستی
هوش مصنوعی: من با زاهدان عهد بستهام که دیگر شراب نخورم، اما حالا برای امتحان و آزمون خودم به یک پیمانه نیاز دارم.
نبایستی که زاهد پِی برَد ، بر نشئهء صهبا،
و گرنه در جهان هر مسجدی میخانه بایستی
هوش مصنوعی: نباید زاهد در نشأهی شراب قدم بزند، وگرنه هر مسجدی در جهان به میخانه تبدیل خواهد شد.
(سحاب) از کوی او گیرم ز جور مدعی رفتم
از او یک لحظه بایستی صبوری یا نه بایستی
هوش مصنوعی: از آسمان رحمت او باران خاصی میبارد، اما به سبب ظلم ایادی او دچار ناملایمات شدم. آیا اکنون زمان صبر کردن است یا باید از این وضعیت رها شوم؟