برگردان به زبان ساده
دلبران را همه سخت است دل و پیمان سست
یا که ای سنگدل این قاعده در مذهب تست
هوش مصنوعی: دلبران همیشه در عشق دلهای سخت و پیمانهای سست دارند. ای سنگدل، این رفتار جزو اصول شخصیت توست.
هیچ پیکان ز کمانخانهٔ ابروت نجَست
تا که اول دل زاری هدف خویش نجُست
هوش مصنوعی: هیچ تیری از کمان ابرویت بیرون نرفته است، تا زمانی که دل نازک و زاری که هدف توست، به دنبال تو نیفتاده باشد.
که سر خوان غم عشق تو ای دوست نشَست؟
کاوّلین مرتبه از هستی خود دست نشُست
هوش مصنوعی: در این بیت، شاعر از احساس عمیق خود در برابر عشق صحبت میکند. او میگوید که در ابتدا، حتی به اندازهی یک بار نشستن بر سر سفرهی عشق تو، خود را از وجود و هستیاش محروم کرده است. این نشاندهندهی فداکاری و تقدس عشق است که شاعر آن را تجربه کرده و به عمق آن پی برده است.
گر دلی را چو دل من فلک سفله نخَست
چه کنم این شده تقدیر من از روز نخُست
هوش مصنوعی: اگر دلی مانند دل من در بدبختی و سقوط باشد، چه کنم؟ این سرنوشت من از روز اول چنین رقم خورده است.
در جهان هیچکس از قید غم و غصه نرَست
بیغمی، هست گیاهی که در این باغ نرُست
هوش مصنوعی: در این دنیا هیچکس از درد و ناراحتی رهایی ندارد، حتی گیاهی که در این باغ نروییده است، از بیخیالی بهرهمند نیست.
این درست است که حق در دلِ بشکستهدرَست
کز شکست دل بشکسته شود کار دُرست
هوش مصنوعی: این جمله به این معناست که وقتی دل انسان دچار شکست و ناراحتی میشود، در واقع این تجربه میتواند باعث درست شدن امور و شکوفایی حق در وجود او شود. به عبارت دیگر، گاهی اوقات درد و رنج میتواند راه را برای اصلاح و بهبود فراهم کند.
آفرین بر تو صغیرا دگر این قاعده چیست
که چنین طبع تواش کرد بیان چابک و چُست
هوش مصنوعی: چه نیکوئی بر تو ای کوچک! بگو ببینم این چه قاعدهای است که باعث شده اینچنین با نیرویی و با زبانی چالاک و سریع سخن بگویی؟