برگردان به زبان ساده
به بندگان نکنی لطف چون تو از یاری
چگونه لطف خداوند را طمع داری
هوش مصنوعی: اگر تو به بندگان خود مهربانی نمیکنی، چگونه انتظار داری که خداوند به تو لطف کند؟
به بنده لطف کن و لطف حق طلب ورنه
مجوی حاصل اگر دانه ئی نمی کاری
هوش مصنوعی: به من محبت کن و از خداوند کمک بخواه، چون اگر دانهای نکاری، انتظار خوشه نداشته باش.
طمع مدار که غیری تو را شود غمخوار
اگر نکرده ئی از غیر خویش غمخواری
هوش مصنوعی: به هیچوجه انتظار نداشته باش که کسی جز تو، در سختیها و ناراحتیها به تو کمک کند، مگر اینکه خودت نیز برای دیگران کمک کرده باشی.
بجز خضوع و خشوع و شکستگی نخرند
بخویش غره مباش از درست کرداری
هوش مصنوعی: جز اینکه با فروتنی و نافرمانی در برابر خداوند، پذیرفته نمیشوید. به خود مغرور نشوید به خاطر کارهای درست و نیکویی که انجام میدهید.
نداده اند تو را قدرت و زبردستی
که زیر دست دل آزرده را بیازاری
هوش مصنوعی: تو را به قدرت و مهارت نرساندهاند که بخواهی دل کسی را که آزردهخاطر است، بیازاری.
نتیجه ای بکف آور ببر بهمره خویش
ز ثروتی که از آن بگذری و بگذاری
هوش مصنوعی: نتیجه و بهرهای که از ثروت خود به دست میآوری، با خود ببر و به آن توجه کن، زیرا اگر از آن چشم پوشی کنی و آن را نادیده بگیری، چیزی نصیبت نخواهد شد.
ببین نهایتامساک اغنیا که کنند
هم از جواب سلام فقیر خودداری
هوش مصنوعی: در این بیت، شاعر به وضعیت کسانی اشاره میکند که به خاطر ثروت و موقعیت اجتماعی خود، نه تنها به دیگران توجهی ندارند، بلکه حتی در پاسخ به یک سلام ساده از سوی فقرا نیز ابایی دارند. این نشاندهنده خودپسندی و بیتوجهی ثروتمندان نسبت به نیازها و احساسات دیگران است.
صغیر رفع گرفتاری از کسان کردن
تو را نجات دهد بی شک از گرفتاری
هوش مصنوعی: کسی که به دیگران کمک میکند و مشکلاتشان را رفع میکند، قطعا خود از گرفتاریها نجات خواهد یافت.
