برگردان به زبان ساده
جدا از طره اش حال دلم دانی چسان باشد
همان حال دل مرغی که دور از آشیان باشد
هوش مصنوعی: حالت دل من را میدانی چطور است؟ وقتی که از زیبایی او دور هستم، مثل حال پرندهای میمانم که از لانهاش دور افتاده است.
درون دل از آن رخسار روشن گشت این معنی
که در هر ذرهٔی خورشید تابانی نهان باشد
هوش مصنوعی: دل من از زیبایی آن چهره روشن شد و این نشان میدهد که در هر ذرهای از وجود، وجود خورشید نورانی نهفته است.
کشید از مسجدم بیرون صنم نام صمدرویی
که طاق ابروی او قبلهٔ کروبیان باشد
هوش مصنوعی: یک معشوق زیبا و دلربا از مسجد بیرون آمد، و ابروهای قوسدار او به قدری جذاب است که میتواند برای فرشتگان نقطهٔ قبله باشد.
به رنگ زرد من چون غنچهٔ گل خندد و گوید
مرنج از من که این خاصیت از آن زعفران باشد
هوش مصنوعی: به رنگ زرد من نگاه نکن، چون گل که میخندد و میگوید نگران من نباش، چون این رنگ خاصیت زعفران است.
شنیدی مرد در زیر زبان خود بود پنهان
کمال مرد را یعنی کلامش ترجمان باشد
هوش مصنوعی: شما شنیدهاید که انسان ویژگیهای درونیاش را در گفتارش نشان میدهد. به عبارت دیگر، افکار و احساسات واقعی او از طریق صحبت کردن قابل درک است.
جهان با خویش هم در صورت و معنی دو رنگ آمد
گلش خار و سرورش غصه و سودش زیان باشد
هوش مصنوعی: جهان در ظاهر و باطن دو جنبه متفاوت دارد؛ در ظاهر زیبایی و گل وجود دارد، اما در باطن خارهای زخمزننده و غصههایی هم هست. در واقع، هر سودی ممکن است با زیانهایی همراه باشد.
تو پنداری بکام هیچکس گردون نمیگردد
که من یک تن ندیدم ز اختر خود کامران باشد
هوش مصنوعی: شاید فکر کنی که جهان به خواسته های هیچ کسی پاسخ نمیدهد، اما من حتی یک نفر را ندیدهام که بر اساس سرنوشتش خوشبخت باشد.
صغیر اندر میان خلق عالم هرچه میگردم
نمی بینم دلی کز بحر اندوه بر کران باشد
هوش مصنوعی: هر جا که میروم و در میان مردم هستم، نمیبینم کسی را که دلش از دریای غم به ساحل رسیده باشد.