برگردان به زبان ساده
اگر تو پرده بر این زلف و رخ نمیپوشی
به هتکِ پردهٔ صاحبدلان همیکوشی
هوش مصنوعی: اگر تو زیباییهایت را پنهان نمیکنی، پس چرا به حرمت قلبهای عاشقان احترام نمیگذاری؟
چنین قیامت و قامت ندیدهام همه عمر
تو سرو یا بدنی، شمس یا بناگوشی؟!
هوش مصنوعی: در تمام عمرم، نه قامت و زیبایی مانند تو را دیدهام، نه هیچ شبیه تویی مانند درخت سرو یا زیباییهای دیگر.
غلام حلقهٔ سیمینِ گوشوارِ توام
که پادشاهِ غلامانِ حلقهدرگوشی
هوش مصنوعی: من خدمتگزار و بندهای هستم که مانند گوشوارهای از نقره به گوش تو آویزانم و در میان بندهها، پادشاهی برای غلامان محسوب میشوم.
به کنجِ خلوتِ پاکان و پارسایان آی
نظاره کن که چه مستی کنند و مدهوشی
هوش مصنوعی: به گوشهٔ خلوت افراد پاک و با تقوا برو و تماشا کن که چگونه غرق در شادی و شگفتی هستند و چطور مست از حال خود شدهاند.
به روزگارِ عزیزان که یاد میکنمت
عَلَی الدّوام نه یادی پس از فراموشی
هوش مصنوعی: در ایامی که به یاد عزیزانم هستم، هرگز فراموشی را تجربه نمیکنم و همیشه به یاد تو هستم.
چنان موافقِ طبعِ منی و در دل من
نشستهای که گمان میبرم در آغوشی
هوش مصنوعی: تو به قدری با روحیه من سازگار هستی و در دل من جا گرفتی که به نظر میرسد در آغوش من قرار داری.
چه نیکبخت کسانی که با تو همسخنند
مرا نه زَهرهٔ گفت و نه صبرِ خاموشی
هوش مصنوعی: چه خوشبختند کسانی که توانستهاند با تو صحبت کنند. اما من نه جرأت گفتن دارم و نه تاب سکوت.
رقیبِ نامتناسب چه اهلِ صحبت توست
که طبعِ او همه نیش و تو سربهسر نوشی
هوش مصنوعی: رقیبی که با تو همصحبت نمیشود، چه خاصیتی دارد؟ او فقط زهر و تلخی در کلامش دارد، در حالی که تو همواره شیرینی و لذت را به ارمغان میآوری.
به تربیت به چمن گفتم ای نسیم صبا
بگوی تا ندهد گل به خار چاووشی
هوش مصنوعی: در اینجا به نسیم صبحگاهی گفته میشود که به گل بگوید تا به خار حسادت نکند و با او در همایش نباشد. به نوعی، این پیام نشاندهندهی اهمیت محبت و دوستی میان گل و خار است تا از تضاد و نزاع دور بمانند.
تو سوزِ سینهٔ مستان ندیدی ای هشیار
چو آتشیت نباشد چگونه برجوشی؟
هوش مصنوعی: ای هشیار، تو هرگز ندیدى که چگونه دل مستان در آتش سوزان مىسوزد. اگر آتش در وجود تو نباشد، چگونه میتوانی احساس شعلهور شدن را درک کنی؟
تو را که دل نبُوَد، عاشقی چه دانی چیست؟
تو را که سمع نباشد سماع ننیوشی
هوش مصنوعی: کسی که دل در عشق ندارد، چگونه میتواند بفهمد عشق چیست؟ و کسی که گوشش به آوازها و نغمهها آشنا نیست، چگونه میتواند از شادی و لذت آنها بهرهمند شود؟
وفای یار به دنیا و دین مده سعدی
دریغ باشد یوسف به هرچه بفروشی
هوش مصنوعی: دوستی و وفاداری یار را نمیتوان با چیزهای مادّی یا اعتقادی exchanged کرد. ارزش واقعی وفا و محبت بالاتر از هر چیزی است که بتوان به دست آورد یا فروخت.
