برگردان به زبان ساده
عاقلهی عقل چیست مظلمهی مرد و زن
هم نفسِ عشق باش بیش دگر دم مزن
هوش مصنوعی: عاقلان و افراد باهوش بدانند که مظلومیت مرد و زن در عشق وجود دارد. دیگر در مورد مسائل بیاهمیت صحبت نکنند.
یک سخن ار بشنوی با تو بگویم درست
گر دمِ ما میزنی بر شکن از خویشتن
هوش مصنوعی: اگر چیزی را بشنوی، با تو به درستی سخن میگویم؛ چرا که اگر بر ما سخت بگیری، از خودت است که میزنی.
آنچه تو گویی محال و آن چه تو بینی خیال
شرک نباشد روا در صفت ذوالمنن
هوش مصنوعی: هر آنچه که تو آن را غیرممکن میدانی و هر آنچه را که در تصور توست، به نوعی در صفات خداوند روا و پذیرفتنی است و هیچ نوع شرکی در آن وجود ندارد.
سوزن و جیبِ مسیح هست مثال صحیح
نتوان معراج کرد با دل و جان و بدن
هوش مصنوعی: منظور از این بیت این است که مثل سوزن و جیب مسیح، بعضی مسائل و مفاهیم به قدری عمیق و پیچیده هستند که نمیتوان به آسانی و با تمام وجود به تسلط و فهم آنها رسید. همچنین اشاره دارد که برای رسیدن به مراتب بالای معنوی و شناخت، نیاز به شرایط خاص و آمادگی ویژهای داریم و تنها با دل و جان نمیتوان به این مقامات دست یافت.
خضرِ رهم باز داد بر لبِ آبِ حیات
زندهی عشقم کنون فارغم از جان و تن
هوش مصنوعی: خضر، راهنمایی که به جستجوی آب حیات میرود، به من نشان داد که عشق من زنده است. اکنون از درد و رنج جان و بدن رها شدم.
طالبِنوحِ نجی باش ز بهرِ نجات
هر چه به کشتی رسی باز به دریا فکن
هوش مصنوعی: به دنبال نجات خود از طوفانهای زندگی، مانند کسی باش که در زمان حضرت نوح به کشتی میپیوندد. هرگاه به امن و امان رسیدی، از دستاوردها و تجربیات خود استفاده کن و به سوی اهداف بزرگتر حرکت کن.
هر چه بماند ز تو نام و نشان جزو و کلّ
صورِ انا الحق بدم نوبتِ وحدت بزن
هوش مصنوعی: هر چیزی که از تو باقی بماند، چه کوچک و چه بزرگ، تنها نشانهای از حقیقت مطلق است. الآن زمان آن است که به وحدت واقعی دست بیابیم.
گر به ثباتِنخست داری عزمِدرست
دنیی و دین مرد وار هر دو به هم در فکن
هوش مصنوعی: اگر ارادهات بر پایداری و استقامت باشد، با جدیت و نیت صحیح میتوانی هم در زندگی دنیوی و هم در امور دینی موفق باشی و این دو را به خوبی با هم ترکیب کنی.
پیشِ نزاری مزن لافِ رسیدن به دوست
تا نرسی نیستی محرمِ سرّ و علن
هوش مصنوعی: بهتر است در حضور نزاری (شاعر یا شخص خاصی) از ادعای رسیدن به محبوب خودداری کنی، زیرا تا زمانی که به حقیقت نرسی، اجازه ورود به امور پنهان و آشکار را نخواهی داشت.
پیش مکن همچو قَز جهلِ طبیعی حجاب
هرزه مشو در کفن فضله به خود بر متن
هوش مصنوعی: در برابر جهل و نادانی مانند قز (نوعی پرنده) قرار نگیر و اجازه نده که زشتیها و ناگواریها تو را احاطه کند. خود را در موقعیت و حالتی نگذار که در آن به فضله و آلودگیها آلوده شوی.