برگردان به زبان ساده
دلا گر گوهر مقصود خواهی دیده دریا کن
ز فیض دانهٔ اشک آستین پر درّ لالا کن
هوش مصنوعی: ای دل، اگر به دنبال حقیقت واقعی هستی، چشمانت را مانند دریا وسیع و عمیق کن و از نعمت اشک، آستین خود را پر از لؤلؤ و مروارید کن.
به قوسین علایق چند چون پرگار سرگردان
درون نه پای و جا از نقطهٔ موهوم ادنی کن
هوش مصنوعی: در این بیت اشاره میشود به اینکه انسانها بهنوعی به علایق و خواستههای خود وابستهاند و در این مسیر مانند پرگار که بدون هدفی مشخص میچرخد، در جستجوی معنا و جایگاه خود هستند. از طرفی، این جستجو به نوعی باعث میشود تا از نقطههای مشخص دور شوند و در دنیای مبهم و نامشخصی به سر ببرند.
ز فیض شمس لاهوتی در این نادوس ناسوتی
به تهلیلات اکسیریه نفس مرده احیا کن
هوش مصنوعی: از برکت وجود شمس الهی در این جهان مادی، با ذکر و دعاهایی که مانند اکسیر جانی میبخشند، روح مرده را زنده کن.
به دار الخیر حکمت نه رخ و در عین درویشی
بنه اکلیل زر بر سر به تخت هر مسی جا کن
هوش مصنوعی: در سرزمین خوبیها، حکمت را به نمایش بگذار و در عین حال که مانند یک درویش زندگی میکنی، به خود ارزش بده و تاجی از طلا بر سر بگذار و در هر جایی که هستی، به مهمترین مقام خود برس.
اگر نقش بقا خواهی در ای مرآت طبعانی
هیولا را به صورت آر و صورت را هیولا کن
هوش مصنوعی: اگر میخواهی نشانه ماندگاری را در این آینه طبیعت ببینی، باید ماده را به شکل آرمانی درآوری و صورت را به هیولا تبدیل کنی.
چو دیو خیره در چاه طبیعت سرنگون تا کی
بیا بر شکل انسانی نگاهی سوی بالا کن
هوش مصنوعی: مانند دیوی که در چاه طبیعت به پایین افتاده است، برای چه زمانی باید به این وضعیت ادامه دهی؟ به خودت نگاهی بینداز و با نگاهی انسانی از پایین به بالا نگاه کن.
اگر چون پور عمران طالب نور تجلایی
عصای مسکنت بر دست گیر و سینه سینا کن
هوش مصنوعی: اگر مانند عمران، که در جستجوی نور و روشنی بود، عصای خود را به نشانه نیاز در دست بگیری و دل خود را مانند کوه سینا آماده دریافت الهامات کنی.
یکی کن جوهر روح و جسد با نقش لاهوتی
ره توحید گیر و ترک تثلیث نصاری کن
هوش مصنوعی: روح و جسم را با ماهیت الهی یکی کن و در مسیر یکتایی و توحید قدم بردار و از سهگانهپرستی مسیحیان دوری کن.
نمیگویم ز ایجاد طبیعی سر بزن لیکن
به تکلیف از ادای آنچه آنجا خواهی اینجا کن
هوش مصنوعی: نمیگویم به طور طبیعی به دنبال چیزها برو، اما وظیفهات را به خوبی انجام بده و آنچه را که در آنجا میخواهی، در اینجا هم عملی کن.
ز گنج عقل میراث پدر دست آور و بنشین
به صدر علم و بر قدّوسیان تعلیم اسما کن
هوش مصنوعی: از دانش و خرد پدر بهرهمند شو و در جایگاه علم قرار بگیر و به فرشتگان آسمانی نامها و شناختهای لازم را بیاموز.
چو کرکس بر سر مردار دنیا پر زنان تا کی
به قاف قرب نه پای و مکان بر فرق عنقا کن
هوش مصنوعی: مثل کرکسی که بر اجساد دنیا نشسته است، تا کی میخواهی بیهوده در جستجوی مقام و جایگاه برتر باشی؟ بهتر است بر سر قلههای روحانی و معانی عمیق تمرکز کنی.