برگردان به زبان ساده
آتش و آبست و لعل و سیم و زر در جان سنگ
جوهری بشناسد ایدل گوهر پنهان سنگ
هوش مصنوعی: آتش و آب، و همچنین لعل، نقره و طلا در وجود سنگ، گوهر نهفتهای را میشناسند. ای دل، به گوهر پنهان سنگ توجه کن.
سنگ چون در فطرت خود قابل دیدار بود
نقد جان را بر محک زد این بود بنیان سنگ
هوش مصنوعی: سنگ به گونهای در ذات خود قابل مشاهده است و برای سنجش ارزش روح انسان به عنوان معیار، این ویژگی سنگ به عنوان پایهای برای ارزیابی مطرح شده است.
خانه ی دارد خدا از سنگ بر روی زمین
حاجیان گردند هر عیدی از آن مهمان سنگ
هوش مصنوعی: خداوند خانهای در زمین ساخته است که از سنگ است و هر ساله در ایام عید، زائران و حاجیان به آنجا میآیند و مهمان این خانه میشوند.
قاف و القرآن مراد از کوه مرا دوست را
هست عالم کوهیا چون کاسه ی بر خوان سنگ
هوش مصنوعی: در این بیت، شاعر به رابطه میان دوست و معانی عمیق سخن میگوید. او به نوعی بیان میکند که اگر چه دوستش مانند کوهی بزرگ و سخت است، ولی در حقیقت، او نیز همانند کاسهای روی سفرهای سنگی است که تمام این محبت و توجه را در خود جای میدهد. نوعی تضاد میان عظمت کوه و ظرافت کاسه وجود دارد که نشاندهنده عمق احساسات و معانی نهفته در وجود دوست است.
آتشی دارد دل سنگ از محبت در نهاد
داغ دارد لاله بر جان از دل بریان سنگ
هوش مصنوعی: دل سنگی به خاطر محبت، آتش اندر دل دارد و لالهای که دریده شده، بر جان همچون داغی اهل عشق است.
بر معادن دست یابد زر سرخ آرد بدست
هر که چونکوهی نشیند معتکف درکان سنگ
هوش مصنوعی: هر کسی که مثل کوهی ثابت و استوار در جستجوی هدف خود قرار گیرد، میتواند به گنجهای باارزشی دست پیدا کند.