برگردان به زبان ساده
ما درین دیر فتادیم هم از روز الست
رند و دیوانه و تلاش و خراباتی و مست
هوش مصنوعی: ما در این میخانه به دام افتادهایم و از زمان آغاز آفرینش، همچنان شوریده و دیوانه، در جستجوی طعمی از عشق و مستی هستیم.
محنت ما همه دولت غم ما جمله نشاط
هستی ما همه نی نیستی ما همه هست
هوش مصنوعی: شکایت و مشکلات ما خود نشانهای از خوشبختیاند، و غمهایمان نیز نشانهای از زندگی و شادی. وجود ما تماماً به مفهوم و تأثیر نداشتن وابسته است، و در واقع همه چیز ما نشانگر وجودی است که در پس نیافتن قرار دارد.
یک نفس در همه عالم ننشینیم در پای
تا نیاریم سر زلف دلارام به دست
هوش مصنوعی: در این دنیا یک لحظه هم نمینشینیم و استراحت نمیکنیم تا اینکه بتوانیم سر زلف محبوب را به دست آوریم.
آبرویی نشد از زهد ربانی ما را
ساقی عشق چو پیمانه ناموس شکست
هوش مصنوعی: زهد و عبادت ما نتوانست آبرویمان را حفظ کند، زیرا وقتی عشق به میان آمد، مانند شکستن پیمانهای ناموس، آبرویمان ریخته شد.
نیست ما را سر طوبی و تمنای بهشت
شیوه مردم با اهل بود همت پست
هوش مصنوعی: ما نه از خوشیهای طوبی برخورداریم و نه آرزوی بهشت داریم؛ این روش مردم است که با افراد کمهمت و دستکمگیر، چنین روحیهای دارند.
زاهدان جای نشست ارچه به جنت دارند
عاشقان را نبود در دو جهان جای نشست
هوش مصنوعی: زاهدان هرچند که در بهشت جای دارند، اما عاشقان در دو جهان هیچجا را برای نشستن ندارند.
عشق را در حرم کعبه و بتخانه یکی است
رند میخانهنشین زاهد سجادهپرست
هوش مصنوعی: عشق در هر مکانی، چه در کعبه که خانه خداست و چه در معبد بتها، یکسان و خالص است. فردی که در میخانه به سر میبرد و از خوشگذرانی لذت میبرد، در واقع میتواند به اندازه زاهدی که به عبادت مشغول است، به عشق و معنویت نزدیک باشد.
هرچه در چشم به جز صورت معشوق خطاست
هرچه در دست به جز دامن مقصود به دست
هوش مصنوعی: هر چیزی که در چشم ما جز چهره محبوب باشد، غلط است و هر چیزی که در دست ما باشد جز دامن هدف، بیمعناست.
گرچه زد صورت خوبان ره عقل تو کمال
نیک بود آن همه صورت چو به معنی پیوست
هوش مصنوعی: اگرچه زیبایی ظاهری خوبان عقل و کمال را به چالش میکشد، اما همه آن زیباییها زمانی بررسی میشود که به معنا و مفهوم عمیقتر پیوند بخورد.