برگردان به زبان ساده
چون اشک پریشان سفری را چه کند کس
سرمایه هر شور و شری را چه کند کس
هوش مصنوعی: وقتی که اشک و ناراحتی به هم میریزد، هیچ کس نمیتواند دردی را درمان کند. همچنین هیچ کس نمیتواند سرمایه هر شور و هیجانی را نیز مدیریت کند.
دکان به چه کار آید اگر مایه نباشد
بیدجله خون چشم تری را چه کند کس
هوش مصنوعی: اگر چیزی برای فروش نباشد، فروشگاه چه سودی دارد؟ کسی نمیتواند با اشک چشم خیس، درد دل کند.
اشک آمد و بیناییم از دیده برون شد
همخانگی پردهدری را چه کند کس
هوش مصنوعی: اشکهایم ریخت و بیناییام از چشمانم رفت. کسی چه میتواند بکند وقتی که با غم پردهدری زندگی میکند؟
از روشنی شمع وصال تو گذشتیم
خود گو که فروغ شرری را چه کند کس
هوش مصنوعی: ما از نور شمع وجود تو عبور کردیم، حال خود بگو که کسی چه میتواند با روشنایی یک شعله کوچک بکند.
آیینه غبار از نفس ما نپذیرد
زینگونه دم بیاثری را چه کند کس
هوش مصنوعی: آیینه نمیتواند غبار و کثیفی نفس ما را بپذیرد؛ در نتیجه، اگر دم و نفس ما بیاثر و بیمعنی باشد، هیچکس نمیتواند به آن اهمیت دهد.
هردم دل دیوانه ما در خم زلفیست
سودازده دربهدری را چه کند کس
هوش مصنوعی: دل دیوانه ما هر لحظه گرفتار زلفهای پیچیده است، در این حال، کسی که دچار عشق و تنهایی است، چه کاری از دستش برمیآید؟
آید چو خیالت کنم از سینه برون دل
در بزم طرب نوحهگری را چه کند کس
هوش مصنوعی: وقتی به یاد تو میافتم و خیال تو به سراغم میآید، دل با تمام درد و غم خود در جشن شادی چه کار میتواند بکند؟
یاری ز خط و خال چه خواهی پی قتلم
در کشتن موری حشری را چه کند کس
هوش مصنوعی: در این بیت، شاعر به نحوی کنایهآمیز به مسأله عشق و محبت اشاره میکند. او میگوید که به زیباییها و نشانههای عشق (مانند خط و خال) نیازی نیست و این موارد در مقایسه با عمق احساسات و کارهای واقعی، بیاهمیت هستند. همچنین به نوعی بیان میکند که انسانها در کارهای کوچک و بیاهمیت چه تاثیر و کاری میتوانند داشته باشند، در حالی که مسأله بزرگتری مثل عشق و محبت نیاز به توجه و درک عمیقتری دارد.
نقد دو جهان موسم گل قیمت می نیست
چون غنچه همین مشت زری را چه کند کس
هوش مصنوعی: در این دنیا که پر از نعمتها و زیباییهاست، ارزش واقعی این لحظههای خوش و دلنشین قابل اندازهگیری نیست. مانند غنچهای که در دست کسی است و نمیتواند ارزشی برای آن در نظر بگیرد، ما نیز نمیتوانیم بگوییم که این دوران زیبا چه قیمتی دارد.
یار این دل صد پاره کلیم از تو نگیرد
ویرانه بی بام و دری را چه کند کس
هوش مصنوعی: دوست عزیز، این دل که به هزار تکه تقسیم شده، هیچ چیز نمیتواند از تو بخواهد. کسی که خود را در ویرانهای بیسقف و در بدون در میبیند، چه امکاناتی برای تغییر اوضاع و احوالش دارد؟
