برگردان به زبان ساده
از جهان بخت بابرام گدا می خواهد
مشت خاکی که برای سر ما می خواهد
هوش مصنوعی: از سرنوشت خودم گلهمندم که حتی یک مشت خاک هم برای من نمیخواهد.
دل ازین عمر سیه روز بتنگ آمده است
شمع کوتاهی شب را زخدا می خواهد
هوش مصنوعی: دل از این زندگی سخت و پرفراز و نشیب خسته و آزرده شده است و مانند شمعی که در شب کوتاه میسوزد، به نور و روشنی از خداوند نیاز دارد.
سرم از افسر و از ظل هما بیزارست
موی ژولیده و سودای رسا می خواهد
هوش مصنوعی: سر من از مقامهای بالا و سایهی قدرت ناخوشنود است، اما دلشاد و آرزومند زیبایی و وضعیتی ساده و دلنشین میباشد.
گرچه خار رهت از پای کشیدن حیفست
چکنم گر نکشم آبله جا می خواهد
هوش مصنوعی: هرچند که دلتنگی و مشکلات در مسیر تو وجود دارد و از بین بردن آنها سخت است، اما نمیتوانم اجازه دهم که زخمها و دردها سرجایشان باقی بمانند.
نبود صاحب همت که زاهل طمعست
تنگ چشمی که اجابت زدعا می خواهد
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که کسی که دارای اراده و همت بالا است، در جامعه کم پیدا میشود و افرادی که با دقت و وسواس به خواستههای خود مینگرند، کمتر دعاها و درخواستهای دیگران را قبول میکنند. در واقع، اشاره میکند که انسانهای بزرگ و با اراده نادر هستند و آنهایی که مغرضانه و با محدودیت به درخواستهای دیگران نگاه میکنند، وجودشان مشکلساز است.
این خسیسان که تو بینی بجهان در کارند
که خس و خار زسیلاب فنا می خواهد
هوش مصنوعی: این افراد که در دنیا مشغول به کار هستند، مانند خار و خاشاکی هستند که در طوفان نابودی به دنبال نجات خود میگردند.
آنقدر می رود از راه برون مرشد شهر
که گر از هوش رود راهنما می خواهد
هوش مصنوعی: مرشد شهر به قدری در مسیر خود پیش میرود که اگر دچار بیهوشی شود، به راهنما نیاز خواهد داشت.
زین تلون که فلک را بنهادست کلیم
نتوان یافت که رو کرده کرا می خواهد
هوش مصنوعی: به خاطر تغییرات و تحولات مداوم که آسمان و طبیعت به وجود میآورد، کلیم (حضرت موسی) نتوانسته است بفهمد که در این دگرگونیها به کدام جهت میخواهد به پیش برود یا چه کسی را هدف قرار داده است.
