برگردان به زبان ساده
در مراتب اصول موجودات
از حد جسم تا به حضرت ذات
هوش مصنوعی: در مراحل مختلف وجود از عالم مادی و جسمانی تا رسیدن به مقام حقیقی و ذات اقدس الهی.
همگی منحصر بود در پنج
می گشایم به مستمع در گنج
هوش مصنوعی: همه چیز به پنج موضوع خاص مربوط میشود، و من میخواهم این موضوعات را برای شنوندگانم توضیح دهم.
آن نخستین که حضرت ذات است
بی نشان، غایب از اشارات است
هوش مصنوعی: نخستین موجودی که وجودش بدون هیچ نشانهای است و از نشانهها و علامتها دور است.
ره ندارد حکایتی هرگز
که بود ذات حق به خود بارز
هوش مصنوعی: هیچ داستان و روایتی وجود ندارد که نشان دهد ذات حق به خود ظاهر شده باشد.
اسم و رسمی در آن نمی گنجد
هیچ نام و نشان نمی گنجد
هوش مصنوعی: در آنجا هیچ نشانه و نامی وجود ندارد و هیچ چیز نمیتواند در قالب اسم و رسم تعریف شود.
نبود آنجا ظهور اعیانی
نه به علمی و نه به وجدانی
هوش مصنوعی: در آن مکان، وجود حقیقتها نه به وسیله علم و دانش، و نه به وسیله احساس و درک عمیق قابل مشاهده نبود.
وان دوم پایه حضرت اسماست
که مرایای علمی اشیاست
هوش مصنوعی: دومین پایه، مقام و منزلت حضرت اسma است که تجلیات و علمهای او آشکار است.
باشد اشیا به نفس خود مستور
لیک دارد به علم نور ظهور
هوش مصنوعی: اشیاء ممکن است به خودی خود پنهان باشند، اما علم و دانش میتواند آنها را روشن کند و حقیقت آنها را نمایان سازد.
به الوهیّت است حق بارز
دل و جان از ثنای او عاجز
هوش مصنوعی: حق و حقیقت در جایگاه الوهیت خود، به وضوح در دل و جان نمایان است و ما در ستایش و وصف او ناتوانیم.
سوم افعال و عالم ارواح
که ربوبیت است در اشباح
هوش مصنوعی: سومین بخش از افعال و دنیای ارواح، نشاندهنده خداوندی است که در وجود موجودات پنهان است.
وان چهارم بود مثال خیال
که حقایق بود عیان به مثال
هوش مصنوعی: این بخش به این معناست که چهارمین مورد، شبیه به یک خیال است که حقیقتها به وضوح و روشنی نمایان هستند.
پنجمین حس بودکه حضرت ذات
متعین بود به محسوسات
هوش مصنوعی: پنجمین حس، وجودی داشت که به شکل محسوس و قابل لمس در آمده بود.
فرد اعلا است غیر مطلق حق
شق انزل شهادت مطلق کذا
هوش مصنوعی: فردی که به اوج کمال رسیده است، از حقیقت مطلق منحصر به فرد است و به همین دلیل میتوان به او گواهی داد که در تمام ابعاد و شرایط خاص، از بهترینها به شمار میرود.
سالک ار سیر قهقراگیرد
انتها را به ابتدا گیرد
هوش مصنوعی: اگر مسافر به عقب برگردد، در نهایت به نقطهی شروع خود خواهد رسید.
نتوان آنچه حس هویداکرد
همه را در مثال پیدا کرد
هوش مصنوعی: نمیتوان همه چیزهایی که حس و ادراک ما به وضوح نشان میدهد را در قالب مثالها و نمونهها بیان کرد.
هم چنین آنچه بیندش به مثال
در ربوبیت است جل جلال
هوش مصنوعی: هر آنچه که انسان درک کند، مانند آنچه در سلطنت و قدرت الهی وجود دارد، شگفتانگیز و بزرگ است.
هر چه پیداست در ربوبیّت
صورت اسمی است و اسم صفت
هوش مصنوعی: از آنچه مشخص است، در مقام ربوبیت، تنها یک نام وجود دارد و این نام به ویژگیها و صفات اشاره میکند.
وجهی از ذات حق بود صفتش
ثَمَّ وَجْهُ اللّه است شش جهتش
هوش مصنوعی: صفتی از ذات خداوند وجود دارد که به آن اشاره میشود و در حقیقت، نمایندهی خداوند در شش جهت مختلف است.
کی تناهی ظهور او دارد
ذرّه ها حکم طور او دارد
هوش مصنوعی: ظهور او هیچ حد و نهایتی ندارد، حتی ذرات نیز مانند کوه طور جلوهگر او هستند.
لیک اصول مراتبش پنج است
زیر هر یک ز پنج، بس گنج است
هوش مصنوعی: اما اصول و مبنای آن پنج است و زیر هر یک از این پنج، گنجینههای زیادی نهفته است.