برگردان به زبان ساده
مئی که باده وصل تو در، دماغ کند
دهان خم چو گشاید مرا سراغ کند
هوش مصنوعی: شراب وصال تو بوی خوشی دارد که وقتی دهان کاسه خم باز میشود، خود را نشان میدهد و مرا به یاد تو میاندازد.
کسیکه آتش عشقش بسوخت سرتاپا
جبین و سینه و بازو، بهل که داغ کند
هوش مصنوعی: کسی که آتش عشقش تمام وجودت را سوزانده است، فکری به حال داغی که در دل داری بکن.
به پیش روی تو، بر خویش ننگرد یوسف
در آفتاب تجلی کجا چراغ کند
هوش مصنوعی: در برابر تو، هیچگاه یوسف در آفتاب زیباییاش به خود ننگرد، چرا که نور او چنان درخشان است که نیازی به چراغ ندارد.
امیر و فاخته خواند غنا بگل بلبل
بباغ از چه زغن نوحه همچو زاغ کند
هوش مصنوعی: امیر و پرندهای به نام فاخته در باغ با صدای بلبل آواز میخوانند و از طرف دیگر، زاغی نوحهای سر میدهد. این تضاد میان شادی و غم نشاندهنده تضاد در زندگی است.
اگر قمر به رُخَت ، لافِ همسری بزند،
مهار از شبهش چرخ در دماغ کند
هوش مصنوعی: اگر چهره زیبایت مانند ماه بدرخشد و کسی بخواهد درباره همسری با تو ادعا کند، باید به او بگویم که هیچکس نمیتواند با جاذبه تو رقابت کند.
عدو، به پایه «حاجب » رسد ز علم و حکم
خرام کبک اگر فی المثل کلاغ کند
هوش مصنوعی: اگر دشمن به مقام و مسؤولیّت «حاجب» (دربان) دست یابد، این نشاندهنده ضعف و ناتوانی در علم و قضاوت است، همانطور که اگر کبک با ناز و راه رفتن خاص خود، به جایگاه کلاهای خود را پیدا کند، مورد قبول نمیافتد.