برگردان به زبان ساده
ما اسیران همه مرغان خوشالحان همیم
همزبان نفس و همدم بستان همیم
هوش مصنوعی: ما همه در بند صداهای زیبای پرندگان هستیم و در عین حال همکلام نفس خود و همنشین باغ هستیم.
جمع گردیده به یکجا همه چون رشته شمع
همه دلسوز هم و سر به گریبان همیم
هوش مصنوعی: همه ما در یک مکان جمع شدهایم، مانند شمعهایی که در کنار هم قرار گرفتهاند. همه ما به یکدیگر عشق و محبت میورزیم و سرمان را به نشانه اندوه در گریبان فرو بردهایم.
همه خاک ته میخانه یک میکدهایم
همه سرشار ز یک باده و مستان همیم
هوش مصنوعی: همه ما مانند خاکی هستیم که در ته یک میخانه جمع شده است و همه ما از یک نوع شراب سرشار هستیم و در حالت مستی به سر میبریم.
میکند عکس یکی جلوه در آیینه ما
چشم بگشوده به روی هم و حیران همیم
هوش مصنوعی: در آینه، تصویری از یک نفر نمایان است و ما با چشمانی باز به هم نگاه میکنیم و در حیرت هستیم.
لیلی ما همه در عالم معنی است یکی
در حقیقت همه مجنون بیابان همیم
هوش مصنوعی: لیلی ما تنها در دنیای معنوی وجود دارد، و در واقع، همه ما مثل مجنون در بیابان هستیم.
جان سپردن به خموشی ز هم آموختهایم
عشقبازان همه شاگرد دبستان همیم
هوش مصنوعی: ما یاد گرفتهایم که برای عشق، گاهی سکوت کردن بهتر از سخن گفتن است و همه عشقورزان در این مدرسه، شاگردانی یکسان هستیم.
تیرهبختان همه از آتش هم میسوزند
همه آتشنفسان برق نیستان همیم
هوش مصنوعی: بدبختها همگی از شدت آتش در عذاباند و همه ما همچون آتشنفسها در مصیبت هستیم. در اینجا به وضوح نشان داده میشود که همگی درگیر سختیها و مشکلات مشابهی هستیم.
عندلیب و من و پروانه نداریم نزاع
آخر این قوم جگرسوخته یاران همیم
هوش مصنوعی: ما نه با قناری دعوایی داریم و نه با پروانه، در نهایت ما از یک گروه هستیم که همدیگر را درک میکنیم و دردهای مشترکی داریم.
پشت ما نیست خم از منت دونان چو کمان
راست چون تیر به کیش هم و قربان همیم
هوش مصنوعی: ما تحت تأثیر افرادی که از ما کم ارزشتر هستند، قرار نداریم. مانند یک تیر که در کمان راست قرار دارد، ما در موقعیت مناسبی هستیم و به خاطر اعتقادات و ارزشهایمان، آمادهایم تا فدای آنها شویم.
چشمسیریم و نداریم امیدی به کسی
ما فقیران همه قانع به لب نان همیم
هوش مصنوعی: ما چشمان گریان و نومیدیم و به کسی امیدی نداریم. ما فقیران، همه راضی به نان خشکی هستیم.
نشود یک سر مو جمع دل ما قصاب
بسکه ما طایفه چون زلف پریشان همیم
هوش مصنوعی: قلب ما آنقدر درهم و آشفته است که حتی یک تار مو هم نمیتواند جمع شود؛ ما مانند زلفهای پریشان در هم آمیختهایم که از هم تفکیکناپذیرند.