برگردان به زبان ساده
نیم مستان ترا سرگشته چون پرگار کن
آخر ای جان و جهان، جامی دگر در کار کن
هوش مصنوعی: ای جان و جهان، تو مانند پرگاری هستی که در چرخش و جستوجوست. پس به خود بیا و جامی تازه و نو بگیر، تا از این سرگشتگی رها شوی و به حالت مستانهات برگردی.
فتنه در خواب قیامت خفته است، ای جان، دگر
زلف مشکین برفشان و فتنه را بیدار کن
هوش مصنوعی: فتنه و آشوب در دل خواب قیامت به سر میبرد، ای عزیز، حالا وقت آن است که زلفهای سیاه و دلفریب را بر افراز تا آن فتنه بیدار شود.
هوشیاران را ز جام شوق خود سرمست ساز
هر کرا بد مست بینی ساعتی هشیار کن
هوش مصنوعی: آنان که هوشیارند را از شوق و ذوق خود سیراب کن و اگر کسی را بد حال و مست دیدی، لحظهای او را هوشیار کن.
عقل جز وی رهزن راهست، ازو غافل مشو
یا بترک عقل گیر و یا بترک یار کن
هوش مصنوعی: عقل تنها مانع راه حقیقت است، از او غافل نشو. یا عقل را رها کن و یا ارتباط با دوست را قطع کن.
هان و هان! تا هستی خود را نبینی در میان
گر ببینی، خود گناهی، از خود استغفار کن
هوش مصنوعی: به خود بیا و در وجودت تامل کن. اگر خودت را دیدی و در آن اشتباهی یافتی، از آن گناه باید توبه کنی.
گر خدا خوانی مکن اسرار عرفان فاش فاش
ور خدا دانی، بیا، اسرار حق اظهار کن
هوش مصنوعی: اگر خدا را میخوانی، رازهای عرفان را برای همه فاش نکن و اگر به خدا آگاه هستی، بیدرنگ اسرار الهی را بیان کن.
قاسمی، جای مدارا نیست با کوران راه
گر ببینی منکر حق را تو هم انکار کن
هوش مصنوعی: در اینجا شاعر میگوید که در برابر طوفانها و چالشها نباید تسلیم شد و اگر کسی حق را انکار کند، بهتر است که تو نیز بر طبق آن عمل کنی. به عبارت دیگر، در چنین شرایطی از مدارا کردن و تساهل پرهیز کن و به حقایق بیتوجه نباش.