برگردان به زبان ساده
چنین که عمر تأملگر شتاب گذشت
هوای آبلهای از سر حباب گذشت
هوش مصنوعی: عمر کسی که تنها به فکر و تأمل گذرانده است، به سرعت سپری میشود و آرزوهایی که در سر داشته، مثل هوای یک آبله، به سادگی و زودگذر از ذهنش میرود.
به چشمبند جهان این چه سحرپردازیست؟
که بیحجابی آن جلوه از نقاب گذشت
هوش مصنوعی: این چه جادویی است که بر دلهای مردم دنیا سایه افکنده، که در حالتی بدون حجاب، زیباییاش از پرده بیرون آمده و نمایان شده است؟
به هر طرف نگرم دود دل پرافشان است
کدام سوخته زین وادی خراب گذشت؟
هوش مصنوعی: هر جا که نگاه میکنم، غم و درد دل را میبینم. نمیدانم کدام دل سوخته از این وادی ویران عبور کرده است.
جنونپرستی اغراض، ننگ طبع مباد
حیا نماند، چو انصاف از حساب گذشت
هوش مصنوعی: عشق به دیوانگی و شیفتگی دستآویزی ناپسند است. هنگامی که حیا از میان میرود، انصاف نیز از محاسبه و قضاوت باز میماند.
کسی به چارهٔ تسکین ما چه پردازد؟
که تا به داغ رسیدیم، ماهتاب گذشت
هوش مصنوعی: هیچکس نمیتواند به ما تسلی دهد، زیرا ما مدت زیادی در غم و اندوه خود ماندهایم و در این زمان، زندگی از دستمان رفته است.
ز مصرع نفس واپسین عیان گردید
که ما ز هرچه گذشتیم انتخاب گذشت
هوش مصنوعی: از آخرین نفس، نمایان شد که ما از هر چیزی که گذشتیم، انتخاب کردهایم.
سیاهکار فضولی، مخواه موی سفید
کفن چو پرده درَد، باید از خضاب گذشت
هوش مصنوعی: باید از شر و حاشیهپردازی دیگران دوری کرد و به کار خود پرداخت. گاهی برای حل مشکلات، باید از ظاهرسازی و تظاهر به خوبی بگذریم تا به حقیقت نزدیک شویم.
صفا کدورت زنگار چشم نزداید
ز سایه کس نتواند در آفتاب گذشت
هوش مصنوعی: خوشی و پاکی نمیتواند غبار و کدورتِ چشمان را پاک کند و هیچکس نمیتواند در نور آفتاب بهراحتی در سایهای پنهان شود.
ز خود تهی شو و از ورطهٔ خیال برآی
به آن کنار همین کشتی از سراب گذشت
هوش مصنوعی: از خودت فاصله بگیر و از دنیای خیالات بیرون بیا، به سوی ساحل برو، همینطور که این کشتی از سراب گذشت.
به عیش غفلت عمری که نیست، کس نرسد
فغان که فرصت تعبیر هم به خواب گذشت
هوش مصنوعی: انسان در زندگیاش ممکن است غرق در لذتها و خوشیها شود، غافل از اینکه زمان بسیار ارزشمندی را از دست میدهد. هیچکس نیست که از این غفلت آگاه شود و در نهایت میفهمد که فرصتهایی برای تغییر و تحقق آرزوها به سادگی و بدون اینکه فرصتشان را درک کنند، از میان رفتهاند.
ز سوز سینهام آگه که کرد محفل را؟
که اشک دود شد و از سر کباب گذشت
هوش مصنوعی: از شدت احساس درد و سوز دل من، اگر کسی آگاه میشد، محفل را تحتتاثیر قرار میداد. اشکهایم مانند دودی شدند و از مرحلهی سوختن و کباب شدن گذشتند.
ندانم از چه غرض بال فرصت افشاندم
شرربیانیام از حاصل جواب گذشت
هوش مصنوعی: نمیدانم به چه دلیلی فرصت را از دست دادهام، حالا که جوابی برای بیان احساساتم ندارم.
به وادیی که نفس بود رهبر، بیدل
همین تأمل رفتن گرانرکاب گذشت
هوش مصنوعی: در جایی که نفس انسان به عنوان راهنما وجود دارد، بیتوجهی و عدم تأمل در مسیر زندگی موجب میشود تا افراد از مسیر اصلی خود دور شوند.