برگردان به زبان ساده
روزگاریست که ارباب ریا معتبرند
اهل تزویر بر اصحاب صفا مفتخرند
هوش مصنوعی: زمانهای است که افراد ریاکار و ظاهر ساز، در جامعه ارزشمند و محترم هستند و کسانی که واقعی و صادقاند، در پس آنها قرار دارند و مورد توجه قرار نمیگیرند.
بیبصر بوالهوسان بس که شده محرم راز
همه در سرزنش و شنعت اهل نظرند
هوش مصنوعی: افراد نادان و هوسباز زیادی در اطراف ما وجود دارند که به خوبی از رازهای پنهان آگاهند، اما در عوض به سرزنش و انتقاد از دیگران مشغولاند.
مویسان عاشق صادق پی دلجویی دوست
کامجویان ز میان دست هوس در کمرند
هوش مصنوعی: موهای عاشقانی که صادقانه به دنبال دلجویی از محبوب خود هستند، مانند دست کسانی است که به دنبال لذت و هوس، در پی برآورده کردن خواستههایشان هستند.
خفتگان را زده سر کوکب طالب ز افق
شبنشینان هواخواه ستاره شمرند
هوش مصنوعی: در اینجا اشاره به افرادی است که در خواب و غفلت به سر میبرند و متوجه زیباییها و جاذبههای آسمانی نیستند. کسانی که در شب به تماشای ستارهها و زیباییهای آسمان میپردازند، به نوعی هوادار و مشتاق شب و زیباییهای آن هستند. مفهوم کلی این است که انسانها در حالت خواب و غفلت، فرصتهای زیبا و ارزشمند را از دست میدهند.
نوبت بالفشانی همه با مرغ شب است
آه از این قوم در این دور که صاحبنظرند
هوش مصنوعی: زمانی که در کنار مرغ شب از پرواز و زیبایی سخن میگوییم، افسوس که این روزها برخی از افراد که خود را صاحب نظر میدانند، در دورانی قرار دارند که حاکمیت نادرستی بر افکار حاکم است.
جام اغیار لبالب ز می وصل نگار
خیل عشاق همه خسته و خونینجگرند
هوش مصنوعی: جام دیگران پر از شراب وصال محبوب است، اما عشقورزان همه دردمند و غمگین هستند.
بس که بیگانه فراوان شده در کشور عشق
آشنایان وفاپیشه به فکر سفرند
هوش مصنوعی: در دنیای عشق، به خاطر تعداد زیاد بیگانهها، افراد وفادار و آشنا در فکر سفر کردن هستند.
هرکجا سر بنهی پای نهندت بر سر
گویی این طایفه مردن نه ز جنس بشرند
هوش مصنوعی: هرجا که بروی و قدم بگذاری، میبینی که این آدمها به گونهای رفتار میکنند که گویی اصلاً از نوع انسان نیستند و مثل این است که مردهاند.
هرکجا مال کنی بذل پی جان تواند
تو به آنان که دهی نفع تو را بر ضررند
هوش مصنوعی: هر جا که به دیگران کمک کنی و مال خود را صرف رفاه آنها کنی، ممکن است آنها به جای اینکه قدر تو را بدانند، به ضررت عمل کنند و از تو بهرهبرداری کنند.
یک جهان خیل منافق شده در شهری جمع
اولیای تو همانا که به ملک دگرند
هوش مصنوعی: در این شهر، افرادی که در ظاهر خود را مومن نشان میدهند بسیار هستند، اما در حقیقت دروغگو و نفاق در قلبشان وجود دارد. در این بین، دوستان واقعی و مورد اعتبار تو به جمعی دیگر تعلق دارند و آنها در جایی دیگر هستند.
دست آشفته بگیر ای که تویی دست خدا
کاین حریفان دغل جمله مطیع عمرند
هوش مصنوعی: دست بینظم و آشفتهات را بگیر، ای کسی که تو نمایندهی خدا هستی. همهی رقبای فریبکار، زیر فرمان عمر و زمان هستند.