برگردان به زبان ساده
آن مست که در میکده مستانه بگرید
از شیخ حرم به که بافسانه بگرید
هوش مصنوعی: مستی که در میکده با حالتی شاد و سرمستانه اشک میریزد، بهمراتب بهتر از آن است که از کسانی مانند شیخ حرم در حال افسانهگویی گریه کند.
از خاصیت عشق بعالم عجبی نیست
گر شمع شب از ماتم پروانه بگرید
هوش مصنوعی: عشق تأثیری عجیب بر زندگی دارد، به طوریکه اگر شمع در شب به خاطر از دست دادن پروانهای اشک بریزد، چیزی غیرعادی نیست.
خونی که بساغر رود از چشم صراحی
خون خورده و از دوری خمخانه بگرید
هوش مصنوعی: چشمی که از غم و دوری میگرید، مانند جامی است که پر از خون شده است. این اندوه عمیق ناشی از فاصله گرفتن از میخانه و لذتهای آن است.
ساغر زپه بر گریه مینا زده خنده
مینا زچه بر خنده پیمانه بگرید
هوش مصنوعی: لیوان شراب با گریه به مینا سر زده و مینا به چه دلیلی بر سر خنده پیمانه اش اشک میریزد؟
دیوانه همه عمر بگرید زپری لیک
آخر پری از حالت دیوانه بگرید
هوش مصنوعی: دیوانه تمام عمرش را به خاطر پری میگرید، لیکن در پایان، خود پری از حال دیوانه افسرده و غمگین میشود.
این جور و جفائی که تو بر دوست پسندی
نه دوست که بر حالش بیگانه بگرید
هوش مصنوعی: این نوع ظلم و بیرحمی که تو نسبت به دوست خود داری، اصلاً مناسب نیست؛ به گونهای است که حتی کسی که به او مربوط نیست هم بر حال او اشک میریزد.
گریان نبود شمع که جان سوخته او را
چون میرود از محفل جانانه بگرید
هوش مصنوعی: شمعی که جانش در آتش سوخته است، وقتی از میانه محفل محبوب دور میشود، نباید بگرید.
در سینه دلم ناله کنان در شب هجران
چون جغد که در گوشه ویرانه بگرید
هوش مصنوعی: در دل من در شب جدایی نالهای شبیه به جغدی است که در گوشهای مغموم و تنها در یک خرابه گریه میکند.
محروم شد آشفته چو از درگه حیدر
شاید همه عمر غریبانه بگرید
هوش مصنوعی: کسی که از درگاه علی دور شده و محروم مانده، احتمالاً تمام عمرش را در غم و اندوه خواهد گذراند و به سختی زندگی خواهد کرد.
باده ندهند وز خضر آب بگیرند
یک عمر اگر بر در میخانه بگرید
هوش مصنوعی: اگر به ما شراب ندهند و از خضر هم آب بگیریم، یک عمر اگر درِ میخانه بایستیم و گریه کنیم، فایدهای ندارد.