برگردان به زبان ساده
چه برخیزد از این سودا کزو دایم شرر خیزد
چه سود از این عمل داری کزو دایم ضرر خیزد
هوش مصنوعی: از این فکر و خیال چه چیزی به دست میآید که همیشه آتش به جان میزند؟ چه فایدهای از این کار میبرم که همیشه ضرر به همراه دارد؟
هوای نفس بگذار و حدیث عقل را بشنو
که خیر از عقل میآید ولی از نفس شر خیزد
هوش مصنوعی: به هوای نفس خود بیتوجه باش و به سخنان عقل گوش بده، زیرا خیر و خوبی از عقل ناشی میشود، در حالی که هوای نفس منجر به شر و آسیب میگردد.
بهار طول امل ای دل ز دامان عمل مگسل
چه میآید از آن عهدی کزو بوک و مکر خیزد
هوش مصنوعی: ای دل، امید و آرزوهای خود را از دست نده و به دامن عمل چنگ بزن. از آن زمان که عهد و پیمان بسته شده است، تنها فریب و نیرنگ به دست نخواهد آمد.
دگر جانوران از پیشه غیر شیر هم آمد
بنازم نیستان عشق کز وی شیر نر خیزد
هوش مصنوعی: دیگر موجودات نیز از کار و حرفههای غیر از شیر به وجود میآیند، اما من به عشق نیستان بیشتر اهمیت میدهم، زیرا از آن عشق، شیر نر به وجود میآید.
اگر نه نار ابراهیم آمد گلشن رویت
چرا اندر میان آتشش گلهایْ برخیزد
هوش مصنوعی: اگر آتش ابراهیم به خاطر جمال تو گلزار نشده، پس چرا در میان آن آتش، گلها شکوفا میشوند؟
بیا موسی به کوی عشق وارنی گوی خوش بنشین
چه کوهست اینکه هر شب نخل طورش از کمر خیزد
هوش مصنوعی: بیایید به دنیای عشق برویم و در آنجا با دل خوش و آرامش بنشینیم. چه نیازی به کوه و بلندی است، وقتی هر شب نخل طور از دل زمین برمیخیزد و ما را به افکار عمیقتری میکشاند.
نشاید خواندنش بستان چه فرقست از بیابانش
چو بید از بوستانی گر درخت بیثمر خیزد
هوش مصنوعی: خواندن این شعر معنایی ندارد، زیرا چه فرقی میکند که در کجا باشیم، اگر درختی که میروید میوهای ندهد. اگر درختی بدون ثمر از باغ بیرون بیاید، بهتر است از آنچه در بیابان است نگذریم.
سپر سازند در میدان چو خیزد از کمان پیکان
حذر کن ای دل از تیری که از شست نظر خیزد
هوش مصنوعی: در میدان جنگ، وقتی که سپر میسازند، باید از تیرها بپرهیزی. ای دل، مراقب باش که تیری که از چشمان کسی پرتاب میشود، خطرناکتر است.
جهان دریای پرموج است و رخت ازو به ساحل بر
اگر از قعر این دریا همه لعل و گهر خیزد
هوش مصنوعی: جهان مانند دریای پر از موج است و اگر از عمق این دریا همه جواهرات و زیورآلات به سطح بیاید، به ساحل نمیرسند.
بود پیدا که داری آتشی چون شمع پنهانی
از این دودی که آشفته تو را هرشب ز سر خیزد
هوش مصنوعی: تو همچون شمعی هستی که آتش درونت پنهان است و این دود و آشفتهحالی که هر شب تو را اذیت میکند، نشان از آتش درونت دارد.
به دفتر وصف حیدر مینویسی و عجب نبود
تو را گر از نی خامه همه قند و شکر خیزد
هوش مصنوعی: اگر بخواهی به وصف و بزرگی حیدر بنویسی، تعجبی ندارد اگر قلمت همه شیرینیها و زیباییها را به تصویر بکشد.