برگردان به زبان ساده
آنچه در مذهب رندان طریقت گنه است
میگساری نه که آزار دل مرد ره است
هوش مصنوعی: در باور رندان و پیروان طریقت، آنچه گناه به شمار میآید، میگساری نیست؛ بلکه آزار رساندن به دل دیگران و آسیب زدن به آنهاست.
خوردن خون رزان را تو گنه میدانی
خوردن خون کسان هیچ نگوئی گنه است
هوش مصنوعی: تو میگویی خوردن خون افرادی که بیگناه هستند گناه است، اما دربارهی خوردن خون کسانی که قربانیان رفتارهای نادرست هستند، هیچ چیز نمیگویی و این را گناه نمیدانی.
لافد از جامه و عمامه اسپید از شخی
آفتش باده گلناری و چشم سیه است
هوش مصنوعی: این بیت بیانگر این است که فردی از ظواهر و لباسهای زیبا و رنگارنگ خود به نمایش میگذارد، اما در واقعیت تحت تأثیر عوامل دیگری مانند شراب و زیبایی چشمان سیاه قرار دارد که او را بیشتر تحت تأثیر قرار میدهد. در واقع، زیبایی ظاهری نمیتواند جایگزین زیبایی درونی و واقعیتهای عمیقتری باشد که فرد با آنها دست و پنجه نرم میکند.
داد منصور چه سر بر سر دار عبرت
میتوان گفت که او خسرو صاحب کله است
هوش مصنوعی: منصور در حالتی از خشم و قدرت به دار آویخته شده است و این وضعیت، تو را به یاد میآورد که او در واقع یک پادشاه و فرمانروا بوده است. یعنی این واقعه درسی است برای دیگران که حتی کسانی با مقام و منزلت بالا نیز ممکن است به زانو درآیند.
گو مخوانند بفردوس برینش زنهار
هر که را خاک در میکده آرامگه است
هوش مصنوعی: میگویند که در بهشت کسی را نمیخوانند، اما بپرهیز از این، زیرا هر که در میکده آرامش دارد، ارزشمند است.
از گدایان ره عشق گرفته کسوت
آنکه در مملکت حسن کنون پادشه است
هوش مصنوعی: کسی که در عشق مثل گداها دست نیاز به سوی خدا دراز کرده، در حال حاضر لباس پادشاهی را به تن دارد و در سرزمین زیبایی قرار گرفته است.
نگه مست تو کافیست پی مستی عشق
سرخوش آشفته و مست تو از آن یک نگه است
هوش مصنوعی: یک نگاه از تو کافی است تا دل را در مستی عشق غرق کند و سرمستی و شیدایی مرا به اوج برساند.
گر تو را روی بیار است تفاوت نکند
اگرت جای بدیر است و یا خانقه است
هوش مصنوعی: اگر چهرهات زیبا باشد، مهم نیست که در کجا هستی، چه در مکانی ناپسند و چه در خانقاهی مقدس.
ای بسا قاصد آهم که بکویت آمد
خبری باز نیاورده و چشمم بره است
هوش مصنوعی: بسیاری از پیامآوران خبر غمگینی که برای تو فرستادهام، بدون اینکه خبری از تو بیاورند، بازگشتهاند و من همچنان در انتظار خبر تو هستم.
رحمی ای نوح بساحل برسانم ز کرم
که مرا کشتی امید بدریا تبه است
هوش مصنوعی: ای نوح، لطف کن و مرا به ساحل برسان، زیرا کشتی امید من در دریا غرق شده است.
چون توئی دست خداوند بیا دستم گیر
دوستت از گنه آشفته اگر رو سیه است
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که چون تو خود مظهر قدرت و نعمت خداوندی، از من حمایت کن و دستم را بگیر. اگر من به خاطر گناهانم در وضعیت بدی قرار گرفتهام، لطف تو و محبتت میتواند مرا نجات دهد.
