برگردان به زبان ساده
رای ملک آرای خاتون آفتاب دیگرست
بر زمین از آفتاب آسمان روشنترست
هوش مصنوعی: رای و نظر پادشاهی که مانند خورشید است، بر زمین از نور خورشید آسمان بیشتر و درخشانتر است.
کرد روشن عالمی از رای ملک آرای خویش
آن خداوندی که سلطان جهان را مادرست
هوش مصنوعی: دنیا را با اندیشههای خویش روشن کرد؛ اوست خدای بزرگ که پادشاهی عالم را به مانند مادر در آغوش دارد.
هست فارغ دل ز احوال خراسان و عراق
تا محمد در عراق و در خراسان سنجر ست
هوش مصنوعی: دل از احوال خراسان و عراق بیخبر است زیرا محمد در عراق و سنجر در خراسان مشغول است.
از پدر گیتی به فرزندان او میراث ماند
خصم او رفت از میان و حق بهدست حقورست
هوش مصنوعی: از پدر جهان، ارثیهای برای فرزندانش باقی مانده است. دشمن او از میان رفت و حق در دست حقداران قرار گرفت.
گرچه سلطان و ملک را هست لشکر بیشمار
هر دو خسرو را دعای او فزون از لشکر است
هوش مصنوعی: اگرچه پادشاه و ملکه دارای ارتشی بسیار بزرگ هستند، اما دعا و آرزوی خوب او برای هر دو از ارتش آنها بیشتر و ارزشمندتر است.
تاکه عهد و بیعت هر دو بدو هست استوار
هر دو را شادی ز عهد و بیعت یکدیگرست
هوش مصنوعی: برای اینکه پیمان و توافق هر دو بر پایهی استواری باشد، لازم است که هر دو طرف از این عهد و بیعت خوشحال باشند و شادی آنها از این مشترکات ناشی شود.
هر دو را نور وفاداری و نیکی در دل است
هر دو را تاج جهانداری و شاهی بر سرست
هوش مصنوعی: هر دو نفر در دل خود نور وفاداری و نیکی دارند و بر سرشان تاجی از قدرت و سلطنت وجود دارد.
عیش هر دو خرم است و وصل هر دو فرخ است
عهد هر دو محکم است و عقد هر دو درخور است
هوش مصنوعی: هر دو طرف در خوشی و شادی به سر میبرند و ارتباط آنها باعث خوشبختی است. پیمان آنها محکم و قابل اعتماد است و این توافق برای هر دو مناسب و مطلوب است.
ای سرافرازی که زیر آسمان چنبری
پشت خاتونان به خدمت پیش تو چون چنبر است
هوش مصنوعی: ای بزرگ و سرفراز، تو که زیر آسمان همچون چنبر در خدمت بانوان قرار داری.
مصلحت بُرج است و عقل تو در آن چون کوکب است
مملکت درج است و عدل تو در آن چون گوهرست
هوش مصنوعی: مصلحت به منزلهی برج عظیمی است و عقل تو در مقایسه با آن مانند ستارهای کوچک است. کشور بهسان ساتر زریج بوده و عدالت تو مانند جواهری باارزش در آن جای دارد.
از عجایب هست در ایام فرزندان تو
هرچه در افسانهٔ کیخسرو و اسکندر است
هوش مصنوعی: در دوران فرزندان تو، شگفتیهایی وجود دارد که مشابه آنچه در داستانهای کیخسرو و اسکندر روایت شده است.
درکف تایید و نصرت رای تو جون رایت است
بر سر اقبال و دولت نام تو چون افسر است
هوش مصنوعی: در دست من تأیید و یاری نظر توست، زیرا رای تو بر سر نشانهای از خوشبختی و موفقیت قرار دارد و نام تو مانند تاجی بر سر آن است.
خاک درگاه تو چشم فتح را چون توتیاست
گرد اسبان تو مغز ملک را چون عنبر است
هوش مصنوعی: خاک در کنار درگاه تو مانند توت سیاه است که میتواند چشمانداز پیروزی را برای من به ارمغان بیاورد و گرد و غبار ناشی از اسبان تو به اندازهی مغز ملک خوشبو و ارزشمند است.
در مقام توست عز و نصرت اسلام و دین
هر مسلمان کاو بقای تو نخواهد کافرست
هوش مصنوعی: جایگاه تو سبب عزت و پیروزی اسلام و دین هر مسلمانی است، زیرا کسی که به بقای تو اهمیت ندهد، کافر است.
تا چهارمکشور از خعرات تو همعمور شد
اختیار جملهٔ عالم چهارم کشور است
هوش مصنوعی: تا زمانی که دنیای چهارم از آثار و ثمرات تو پر شده، هر چیزی در این عالم تحت اختیار و مدیریت تو است.
آنچه در مرو و نشابور از عمارت کردهای
بر زبان خلق شیر و شرح آن تا محشر است
هوش مصنوعی: هر آنچه در شهرهای مرو و نشابور ساختهای، در میان مردم به عنوان هنر و مهارت تو مطرح شده و این داستان تا روز قیامت در زبانها خواهد بود.
ازطرب روی نکوخواهانت چون لاله است وگل
وز شکنجه روی بدخواهانت چون نیلوفر ست
هوش مصنوعی: از شادی و زیبایی چهره کسانی که تو را دوست دارند، مانند لاله و گل است و از رنج و عذاب چهره بدخواهان تو، مانند نیلوفر است.
جاه و زهد تو بیاراید همی دنیا و دین
زهد تو دینپرور و جاه تو دنیا پرورست
هوش مصنوعی: مقام و مقامتی که تو داری، هم دنیا و هم دین را زینت میدهد. زهد و پارسایی تو باعث رشد دین میشود و مقام اجتماعیات، فقط به دنیا مربوط است.
هست عمر دوستانت همچو شاخ بارور
باز عمر دشمنانت همچو تخم بیبر ست
هوش مصنوعی: عمر دوستانت مانند شاخهای پربار است که میوه میدهد، اما عمر دشمنانت همچون تخمی بیثمر است و هیچ فایدهای ندارد.
خرمی کن تا هزاران سال در ایام عید
زانکه عید اندر شریعت سنت پیغمبر ست
هوش مصنوعی: شاد باش و زندگی را در روزهای عید جشن بگیر، زیرا عید در دین، و به پیروی از سنت پیامبر، فرصتی برای شادی و سرزندگی است.
شاد باش از اختر سلطان و از بخت بلند
کاین یکی فرخندهبخت و آنیکی نیکاخترست
هوش مصنوعی: خوشحال باش از ستارهای که بر بختت اثر خوب دارد، زیرا یکی از این دو نشاندهنده سرنوشت خوش و دیگری نشانه خوششانسی است.
