برگردان به زبان ساده
گر هیچ گونه حال دل من بدانییی
تنها مرا بکلبهٔ احزان نمانییی
هوش مصنوعی: اگر از حال دل من خبردار باشی، هرگز در این کلبهٔ غم و اندوه تنها نخواهی ماند.
از من بقهر صورت وصلت نپوشیبی
بر من بجور سورهٔ حجرت نخوانییی
هوش مصنوعی: اگر با خشم و غضب، زیبایی وصالت را از من پنهان کنی، من هم به خاطر جداییات، چیزهای بدی دربارهات نخواهم گفت.
چون آفتاب کم روییی از من و مرا
مانند سایه در طلبت کم دوانییی
هوش مصنوعی: وقتی تو کمرویی و به ندرت ظاهر میشوی، من مانند سایهای در جستجوی تو لحظاتم را برمیگذرانم.
جستم ترا بخون دل و از تو کس نداد
جز در میان خون دل من نشانییی
هوش مصنوعی: من به دنبال نشانهای از تو بودم، اما هیچ کس جز دل شکستهام نتوانست راهی برای نشان دادن ارتباط ما پیدا کند.
بردم گمانییی که وفادارایی کنی
هرگز دروغ تر نبود زین گمانییی
هوش مصنوعی: من گمان میکردم که به من وفادار خواهی ماند، اما هیچ چیز دروغینتر از این گمان نبود.
چندان که می توانی بد می کنی بمن
ور خواهییی که کم کنییی هم توانییی
هوش مصنوعی: هرچقدر که میخواهی میتوانی به من آسیب بزنی، و اگر هم بخواهی که کمتر آسیب بزنی، باز هم میتوانی این کار را انجام دهی.
من کی بتن نمونهٔ نالی نوانمی ؟
گر نه بقد قرینهٔ سرو رانییی
هوش مصنوعی: من کی مانند نالهای هستم که در دلش شکوه و نالهای وجود ندارد؟ مگر اینکه به اندازهٔ زیبایی و ظرافت یک سرو، جذابیت و شگفتی داشته باشم.
گر من ترا که چنانکه جهان را بجویمی
از من بر آن صفت که جهانی جهانییی
هوش مصنوعی: اگر تو به دنبال منی، همانطور که جهان را جستجو میکنی، پس من نیز به خاطر آن ویژگی که تو داری، برای تو جهانی خواهم بود.
گر چون سگان بگرد در تو بگردمی
از در مرا ، چنان که سگان را ، برانییی
هوش مصنوعی: اگر همچون سگان به دور تو بچرخم و از در تو بیرون بروم، تو هم باید مرا به همان شیوه که سگان را دور میکنی، دور کنی.
شخص مرا ذلیل بدین سان نداریی
گر عز من بمجلس خسرو بدانییی
هوش مصنوعی: شما به این شکل مرا تحقیر کردید که اگر به مقام من در جمع خسرو آگاهی داشتی، این گونه رفتار نمیکردی.
خوارزمشاه ، اتسز غازی ، که هر زمان
از رأی پیر اوست جهان را جوانییی
هوش مصنوعی: خوارزمشاه، سردار پیروزمندی است که همیشه با مشورت و نظر استادش، برای دنیا تازگی و جوانی به ارمغان میآورد.
آن خسرو یگانه ، که اندر کمال مجد
او را ز خسروان جهان نیست ثانییی
هوش مصنوعی: آن پادشاه بینظیر که در اوج عظمت و افتخار قرار دارد، در میان تمام پادشاهان جهان، همتایی ندارد.
ارباب شرع و اهل هدی را بعهد او
نا یافته نماند امان و امانییی
هوش مصنوعی: کسانی که پیروان دین و هدایت هستند، در سایهی او هرگز بدون محافظت و امن نخواهند ماند.
هر ساعت از سرایر نصرة زمانه را
کرده زبان نصرة او ترجمانییی
هوش مصنوعی: هر لحظه از این دنیا، به مدد زمان، زبان من به توصیف و ترجمه فضل و یاری او مشغول است.
چرخی ، که او مدیر همه چرخ ها شدست
با امر نافذش نکند هم عنانییی
هوش مصنوعی: چرخهایی که در عالم میچرخند، تحت مدیریت و فرمان او هستند و هیچ چیز نمیتواند با ارادهی او همسو و همراستا شود.
نی کوه را چو حزم متینش متانتی
نی باد را چو عزم روانش روانییی
هوش مصنوعی: نی، کوه را با استقامت و استقامتش میشناسند و نی، باد را با عزمی که در حرکتش دارد.
رأیش چنان حجاب زهر کار بر گرفت
کز وی نهان نماند فلک را نهانییی
هوش مصنوعی: نظر او به قدری مانند یک پرده است که تمام رازهای عالم را از دید فلک پنهان کرده است.
شاها ، تویی قرینی و هرگز بهیچ قرن
کس را نبود مثل تو صاحب قرانییی
هوش مصنوعی: ای پادشاه، تو همواره درخشان و بینظیری و هیچگاه در هیچ دورهای مانند تو کسی نبوده است.
ننموده دهر مثل تو در هر معالییی
ناورده چرخ شبه تو در هر معانییی
هوش مصنوعی: زمانه مانند تو را در هیچ شکوه و بزرگی نشان نداده و چرخ فلک هم در هیچ معنایی شبیه تو را ایجاد نکرده است.
تیغ تو کرده هر نفسی وحش و طیر را
از شخص دشمنان هدی میزبانییی
هوش مصنوعی: تیغ تو باعث وحشت و ترس هر موجودی شده و دشمنانت را به مهمانانی تبدیل کرده که در مقابل تو تحمل ندارند.
بس خان شده ز قهر تو بی جان و یافته
بی جانی از قبول تو هر لحظه جانییی
هوش مصنوعی: بسیاری از افراد به خاطر خشم و قهر تو بیحال و بیجان شدهاند و هر بار که توجه و محبت تو را دریافت میکنند، دوباره جان تازهای پیدا میکنند.
شاها ، هنروری تو ، که هست از مکارمت
هر ساعتی بر اهل هنر مهربانییی
هوش مصنوعی: ای شاه، هنر و فخر تو، که به واسطه نیکخواهیهایت، هر لحظه با اهل هنر مهربانی میکنی.
ابنای فضل می گذرانند سخت خوش
در سایهٔ عنایت تو زندگانییی
هوش مصنوعی: فرزندان نیکی از زندگی در سایه مهر و محبت تو به خوبی و خوشی بهرهمند میشوند.
حلمت سبک شمارد اگر چند آورند
هر لحظه ای بصدر رفیعت گرانییی
هوش مصنوعی: اگرچه صبر و بردباریات را نادیده میگیرند و سبک میشمارند، اما هر بار که بر بلندیها و موفقیتهایت میرسید، سنگینی و بزرگی آن لحظهها را احساس میکنی.
تا در جهان کمال نیابد ز مینییی
الا بیمن تربیت آسمانییی
هوش مصنوعی: در جهان، انسان نمیتواند به کمال برسد مگر با هدایت و تربیت الهی.
بادی تو شادمان و مبادا بهیچ وقت
از عمر بدسگال ترا شادمانانییی
هوش مصنوعی: باد خوشی بوزد و تو همیشه شاد باشی و هرگز در زندگیات دلیلی برای ناراحتی وجود نداشته باشد.
آخرترین مباد ز تو هیچ باغییی
والا ترین مباد ز تو هیچ فانییی
هوش مصنوعی: تو هیچ گاه از هیچ باغی دور نخواهی شد و هیچ چیزی در این دنیا نمیتواند تو را از زندگیات جدا سازد.
