برگردان به زبان ساده
گر به رنگش لاله یی باشد به دامن کوه را
چون صدا حیف است گرد سر نگشتن کوه را
هوش مصنوعی: اگر رنگ لالهای بر دامن کوه باشد، مانند صدا، نیکو است که گرد آن کوه نگردیم.
سیل کوه از جا اگر بنیاد شهری میکند
میکند از جای سیل گریه من کوه را
هوش مصنوعی: اگر سیل از کوهها به راه بیفتد و شهری را ویران کند، اشک من نیز مانند سیل، میتواند کوه را از جا دربیاورد و تغییر دهد.
عیب تو خواهی نگوید خصم، عیب او مگو
با خموشی میتوان خاموش کردن کوه را
هوش مصنوعی: اگر کسی به عیبهای تو اشاره کند، انتقاد کردن از او هم درست نیست. با سکوت و بیتوجهی میتوان از مشکلات بزرگ و سنگین هم عبور کرد و آنها را نادیده گرفت.
میخورد زخم جفا، هرکس که دارد جوهری
تیشه بر دل میزنند از بهر معدن کوه را
هوش مصنوعی: هر کس دارای ارزش و گوهر واقعی است، در برابر سختیها و بیرحمیها زخم میخورد. افرادی که بیرحمانه به او حمله میکنند، در واقع در تلاشاند تا از وجود او بهرهبرداری کنند، همانند استخراج از معادن کوه.
خودنمایان را میسر نیست یکدم بی ملال
پرگره باشد جبین از سرکشیدن کوه را
هوش مصنوعی: افرادی که به خودنمایی مشغولند، نمیتوانند حتی برای یک لحظه بدون خستگی و کدورت باقی بمانند، زیرا دگرگونی و فشارهای زندگی مانند کوهی از سختیها بر سر آنهاست.
دست بر دامن زن استغنای تمکین شیوه را
از حریم دل برون کن آرزوی لیوه را
هوش مصنوعی: دست از دامان زنی که خود را بینیاز میداند، بردار و توقعات و آرزوهای خود را از دل بیرون کن.
دامن عقبی بدست آور زمال این جهان
در نکاح آن پری، دلاله کن این بیوه را
هوش مصنوعی: از شانس و بخت این دنیا، به دامن دختر زیبایی برس و به این بیوهزن که در جستجوی همسر است، کمک کن تا او را به همسری درآوری.
خط سبزش پوشد ار سیب زنخدان را، چه غم؟
برگ میپوشند بر رو از لطافت میوه را
هوش مصنوعی: اگر سبز است چه باک، که سیب چانه را بپوشاند؟ ورقها از لطافت میوه، بر رویش را میپوشانند.
با دل روشن، تلاش خاکساری میکند
واعظ ما دارد از آب روان این شیوه را
هوش مصنوعی: واعظ ما با دل روشن و نیت خالصانه، در تلاش است تا به مردم آگاهی بخشد، در حالی که این روش را از آب زلال و زندگی جاری یاد گرفته است.