برگردان به زبان ساده
نیست از بد گوهران، نرمی کم از دشنام تلخ
در چشیدن تلخ باشد روغن بادام تلخ
هوش مصنوعی: بد اخلاقی و دشنام گفتن، در اصل هیچ تفاوتی با تلخی مزه کردن روغن بادام تلخ ندارد. در واقع، حتی اگر ظاهر یک چیز نرم و دلنشین باشد، اگر اخلاق و رفتار در آن نیکو نباشد، باز هم دردناک و تلخ است.
رهنمایی به ز بد گوهر ندارد پیر عقل
نیست از بهر عصا، چوبی به از بادام تلخ
هوش مصنوعی: نکتهای در اینجا وجود دارد که نشان میدهد یک راهنما یا مشاور، حتی اگر او از اصل و ذات خوبی برخوردار نباشد، بهتر از کسی است که صرفاً برای به دست آوردن چیزی تلاش میکند. عقل و تجربه انسانها به خودی خود ارزشمندتر از هر نوع وسیله یا کمک مادی هستند، حتی اگر آن وسیله به ظاهر خوشایند یا ظاهراً ارزشمند باشد.
در مذاق کام جویان، از دعا شیرین تراست
بر لب چو شکرش، گر بگذرد دشنام تلخ
هوش مصنوعی: در کام کسانی که به دنبال خوشی و لذت هستند، دعا مانند شیرینی بر لبانشان است و اگرچه ممکن است دشنامی تلخ هم وجود داشته باشد، اما این شیرینی دعا آن را تحتالشعاع قرار میدهد.
نیست خالی التفاتش هم بما از زهر چشم
هر نگاهش چون رگ تلخیست در بادام تلخ
هوش مصنوعی: محبت او در نگاهش تأثیری تلخ بر دل دارد، بهگونهای که توجه او به ما هیچگاه بینتیجه نیست. احساس تلخی که در چشمش وجود دارد، مانند طعم تلخ در بادام، بر روح و جان ما اثر میگذارد.
عیش گیتی در دل غمگین ندارد لذتی
نیست شیرینی نمایان از شکر در کام تلخ
هوش مصنوعی: زندگی در این دنیا برای کسی که دلش غمگین است، لذتی ندارد. حتی اگر شیرینی و شکر هم وجود داشته باشد، در کام تلخ نمیتواند خوشایند باشد.