برگردان به زبان ساده
خواجه بفزود ولیکن به درم
روی بفروخت ولیکن ز الم
درم یعنی سکه نقره ولی در اینجا یعنی پول. بیت یعنی خواجه پیشرفت کرد اما در پول‌افزایی و روی سرخ کرد اما از حرص و الم نه از شادی.
میزبان بود ولیکن به رِباط
نانم آورد ولیکن به درم
درم در این بیت مقیاس وزن است بیت یعنی در خانقاه مرا میهمانی کرد و از غذای خانقاه برایم آورد و حتی در آن هم بخل ورزید و می‌شد آنرا با درم‌سنگ وزن کرد. (رِباط به معنی کاروانسرا نیز هست ولی در اینجا یعنی خانقاه، نان به معنی عام غذا بکار رفته است. مثال مشابه: امیر به صُفه بنشست و نان خورد با اعیان (تاریخ بیهقی))
دست بگشاد ولیکن در بخل
لب فروبست ولیکن ز نعم
نعم یعنی بله گفتن
مغز پر کرد ولیکن ز فضول
دل تهی کرد ولیکن ز کرم
هوش مصنوعی: او با کلامش ذهن را پر ساخت، اما دل را از چیزهای بی‌فایده خالی کرد، با این حال به خاطر سخاوتش.
خواجه رنجور ولیکن ز فجور
خواجه مشغول ولیکن به شکم
هوش مصنوعی: این بیت به وضعیتی اشاره دارد که شخصی با وجود درد و رنج، درگیر زندگی مادی و خواسته‌های دنیوی است. او گرفتار لذت‌ها و مشکلات دنیوی است و نتوانسته است از این وضعیت رنج‌آور خود فاصله بگیرد. در واقع، این فرد همچنان به مشغله‌های دنیویی و مادی توجه دارد، حتی اگر به رنج و درد دچار باشد.
بس حریص است ولیکن به حرام
بس جواد‌ست ولیکن به حرم
هوش مصنوعی: خیلی طمعکار است ولی به چیزهای نادرست دست نمی‌زند، خیلی بزرگوار و بخشنده است ولی فقط در مکان‌های مقدس و مخصوص.
دولتش باد ولیکن بر باد
نعمتش باد ولیکن شده کم
هوش مصنوعی: خوشبختی و دولت او باید ادامه پیدا کند، اما نعمتش به تدریج رو به کاهش است.
جاودان باد ولیکن به سفر
ناتوان باد ولیکن به سقم
هوش مصنوعی: جاودانگی خوب است، اما این سفر برای شخص ناتوان، دشوار است و در عین حال به بیماری می‌انجامد.
