برگردان به زبان ساده
گر مطربی رودی زند، بی می ندارد آبرو
ور بلبلی عیشی کند، بی گل ندارد رنگ و بو
هوش مصنوعی: اگر موسیقیدانی آهنگ زیبایی بنوازد، بدون شراب اعتبار و جذابیتی ندارد. و اگر بلبل شوق و نشاطی داشته باشد، بدون گل رنگ و بویی نخواهد داشت.
آهنگ تیز چنگ و نی، بی می ندارد شورشی
شیرین حدیثی میکند، مطرب شراب تلخ کو؟
هوش مصنوعی: صدای تند و شاد ساز و نی، بدون شراب، انقلابی خوشایند را روایت میکند. اما کجا میتوانم شراب تلخ مورد نظر را پیدا کنم؟
با رود خشک و رود زن، تا چند سازم ساقیا
آبی ندارد رود او، آبیش باز آور برو
هوش مصنوعی: ساقی، تا کی باید با این رود بیآب و بیسر و صدا زندگی کنم؟ او آبی ندارد و باید برایش آبی بیاوری.
چون دور دور من بود، پیمانهای برده به من
من چون صراحی نیستم، کارم بجا می سر فرو
هوش مصنوعی: وقتی که دیگران دور و بر من خوشحال و شاداباند، من تنها یک ظرف خالی هستم و نمیتوانم مانند صراحی (که نوشیدنی میریزد) چیزی به کسی بیاورم یا تقدیم کنم. در واقع، در این لحظه حس میکنم که توانایی ابراز شادی و خوشی را ندارم.
خوردن به کاس و کوزه می، باشد طریق زاهدان
رندان درد آشام را پیمانه باید یا سبو؟
هوش مصنوعی: زاهدان مانند رندان که درد و رنج را تحمل میکنند، به نوشیدن و لذت بردن از شراب تمایل دارند. اما آیا آنها باید از پیمانه استفاده کنند یا از سبو؟
من با می و معشوقه از دور ازل خو کردهام
امری محال است این که من وین باز خواهم کرد خو
هوش مصنوعی: من از ابتدای وجودم با شراب و عشق درگیر شدهام و این امکان ندارد که من روزی این عشق و شوق را کنار بگذارم.
در راه او باید شدن گاهی به سر گاهی به پا
سلمان نخواهد شد به سر الا چنین در راه او
هوش مصنوعی: در مسیری که میرویم، گاهی باید بر پای خود بایستیم و گاهی بر سر خود، زیرا رسیدن به مقام سلمان (آکنده از معرفت و حقیقت) تنها با این شیوه ممکن است.