برگردان به زبان ساده
وَ إِذْ یَرْفَعُ إِبْرٰاهِیمُ اَلْقَوٰاعِدَ مِنَ اَلْبَیْتِ وَ إِسْمٰاعِیلُ رَبَّنٰا تَقَبَّلْ مِنّٰا إِنَّکَ أَنْتَ اَلسَّمِیعُ اَلْعَلِیمُ (۱۲۷)رَبَّنٰا وَ اِجْعَلْنٰا مُسْلِمَیْنِ لَکَ وَ مِنْ ذُرِّیَّتِنٰا أُمَّةً مُسْلِمَةً لَکَ وَ أَرِنٰا مَنٰاسِکَنٰا وَ تُبْ عَلَیْنٰا إِنَّکَ أَنْتَ اَلتَّوّٰابُ اَلرَّحِیمُ (۱۲۸)
هوش مصنوعی: و زمانی که ابراهیم قاعده‌های خانه (کعبه) را بالا می‌برد، او و اسماعیل دعا کردند: پروردگارا، این عمل را از ما بپذیر، که تو شنوا و دانایی. پروردگارا، ما را مسلمانان خالص برای خودت قرار بده و از نسل ما امتی مسلمان بساز. و به ما مناسک‌مان را نشان بده و به ما رحم کن، که تو بسیار بخشنده و مهربانی.
و آن هنگام که برداشت ابراهیم پایه‌ها از خانه و اسماعیل پروردگار ما بپذیر از ما بدرستی که تویی شنوای دانا (۱۲۷)پروردگار ما و بگردان ما را که گردن نهنده مر تو را و از ذریۀ ما گروهی گردن نهندگان مر تو را و بنما ما را مناسک ما را و بپذیر بر ما بدرستی که تویی توبه‌پذیر و مهربان (۱۲۸)
هوش مصنوعی: زمانی که ابراهیم پایه‌های خانه را برداشت و همراه اسماعیل از خدا خواست که این کار را از ما بپذیرد، او گفت: «واقعاً تویی شنونده و دانا.» سپس از خدا خواست که ما را به افرادی که تسلیم تو هستند هدایت کند و از نسل ما نیز افرادی را برای تسلیم به تو قرار دهد. او همچنین درخواست کرد که مناسک عبادت ما را به ما نشان دهد و آن را از ما بپذیرد، زیرا تو همیشه پذیرا و مهربانی.
کرد ابراهیم وقتی که بلند
پایهای خانه را دور از گزند
هوش مصنوعی: ابراهیم زمانی که پایه‌های خانه را ساخت، آنها را به گونه‌ای قرار داد که از آسیب و خطر در امان بمانند.
گفت یا رب کن قبول این را ز ما
که سمیعی و علیم ای ذوالوفا
هوش مصنوعی: ای پروردگار، این عمل و درخواست ما را بپذیر، چرا که تو شنوا و دانا هستی، ای کسی که به بندگانت وفاداری می‌کنی.
« در بیان کعبه و حقیقت آن »
هوش مصنوعی: کعبه نماد وحدت و عبادت در دین اسلام است. آن به عنوان اولین مکانی که برای پرستش خداوند در زمین بنا شده، شناخته میشود. مؤمنان در طول تاریخ به سوی کعبه رو می‌کنند و این مکان مقدس نه تنها از نظر مذهبی بلکه از نظر فرهنگی نیز اهمیت ویژه‌ای دارد. عبادت در کعبه، به ویژه در زمان حج، فرصتی است برای نزدیکی به خدا و تجدید ایمان. همچنین کعبه مظهر اتحاد مسلمانان از نقاط مختلف جهان است که دور هم جمع می‌شوند و در یک جهت به پرستش خداوند می‌پردازند.
کعبه را می دان که نازل ز آسمان
شد به عهد آدم از بهر نشان
هوش مصنوعی: کعبه می‌داند که برای اولین بار از آسمان به زمین آمده است، در زمان آدم، تا نشانی باشد برای مردم.
داشت سوی مشرق و مغرب دو در
کرد ز ارض هند پس حج، بوالبشر
هوش مصنوعی: از شرق و غرب دو در به سوی زمین هند گشوده شد، پس از حج، برای انسان کامل.
مر ملایک آمد از اجلال او
تا چهل فرسخ به استقبال او
هوش مصنوعی: ملائکه از عظمت و جلال او به سوی او آمده‌اند و به مسافت چهل فرسخ برای استقبالش حاضر شده‌اند.
کرد طوف و گشت داخل از فتوح
مرتفع پس گشت در طوفان نوح
هوش مصنوعی: طوفان به وجود آمد و همه جا را فرا گرفت، به طوری که به ارتفاعات رسید، سپس در دل این طوفان، نشانه‌هایی از طوفان نوح مشاهده شد.
باز نازل شد در ایّام خلیل
هم بلند ارکانش از نام خلیل
هوش مصنوعی: در زمان ابراهیم خلیل، دوباره بر زمین وحی نازل شد و به همین خاطر، نام ابراهیم همواره بر آن ارکان بلند و استوار باقی ماند.
داد او یک باب بهر او قرار
کآن بود معروف نک بر مستجار
هوش مصنوعی: او را یک خانه داد تا در آن آرام گیرد، و این خانه معروف بود که به عنوان پناهگاه شناخته میشود.
حجر اَسود بود یاقوتی مبین
کز جنان آورد جبریل امین
هوش مصنوعی: حجر الأسود همچون یک یاقوت روشن است که جبرئیل امین آن را از بهشت آورده است.
از زمان نوح تا وقت خلیل
آن ز مردم کرد پنهان جبرئیل
هوش مصنوعی: از زمان نوح تا زمان ابراهیم، جبرئیل به دور از چشم مردم بود و پنهان زندگی می‌کرد.
پس خلیلش کرد وضع اندر مکان
در زمانِ او چو ظاهر گشت آن
هوش مصنوعی: پس خداوند حامی‌اش کرد، و در زمان او، با ظهور واقعی‌اش، وضعیت‌اش را تغییر داد.
گشت از لمس زنی حایض سیاه
نک شنو تأویل هر یک ز اهل راه
هوش مصنوعی: از برخورد با زنی در حال قاعدگی، سیاه‌پوست میشود، پس هر یک از اهل حقیقت را در این مورد بشنو و تأویل آن را درک کن.
اینکه نازل شد به عهد آدم آن
هست اشارت سوی قلب اندر نهان
هوش مصنوعی: این بیت به بررسی این موضوع می‌پردازد که در زمان آدم، وحی یا پیام الهی به قلب انسان‌ها نازل شد و این نکته به نوعی به درک و احساسات درونی اشاره دارد که در دل نهفته است. این نازل شدن، نشان‌دهندهٔ ارتباط عمیق بین انسان و divine wisdom می‌باشد.
که ظهور آن ز بود آدم است
ظاهر از حق با وجود آدم است
هوش مصنوعی: ظهور حقیقت و وجود الهی در انسان آشکار است و این بیانگر ارتباط عمیق و وجودی بین خداوند و انسان است.
وآن دو باب شرقی و غربی به یاد
شد ظهور علم مبدأ هم معاد
هوش مصنوعی: این دو دروازه، یکی در سمت شرق و دیگری در سمت غرب، نشانه‌ای از ظهور علم و منبعی برای آگاهی و فهم از آغاز و معاد انسان هستند.
معرفت بر عالم نور و ظلم
هم دگر غیب و شهود از کیف و کم
هوش مصنوعی: شناخت و آگاهی بر جهان باعث میشود که تفاوت میان نور و تاریکی و نیز پنهان و آشکار را درک کنیم.
رفتن از هندش به کعبه از کمال
شد اشارت سوی تکوین و اعتدال
هوش مصنوعی: حرکت از هندوستان به کعبه نشانه‌ای از کمال و توازن در جهان است. این سفر نمایانگر ارتباطی عمیق با روح هستی و تعادل در زندگی است.
از جهان طبع و جسم مظلمه
سوی قلب ار هیچ داری ملهمه
هوش مصنوعی: اگر از این دنیای مادی و جسمانی چیزی در دل داری که الهام‌بخش تو باشد، به سراغ قلب خود بیا.
هست استقبال املاک از هدی
مر اشارت بر تعلق از قوی
هوش مصنوعی: املاک به استقبال هدی، نشانه‌ای از وابستگی به قدرت است.
کآن نباتیه است و حیوانی به نام
بر بدن ز آثارشان در وی تمام
هوش مصنوعی: این جمله به این معناست که موجودات زنده مانند گیاهان و حیوانات، آثار و نشانه‌های خود را بر روی بدن دیگران به جا می‌گذارند. به عبارت دیگر، اثرات وجودی و تاثیرات آنها در همه جا قابل مشاهده است.
پیش از آن کآثار قلب اندر جنین
ظاهر آید در زمان اربعین
هوش مصنوعی: قبل از آنکه نشانه‌های دل در رحم ظاهر شود، در زمان چهارماهگی.
تا در آن تکوین پذیرد نیّتش
هم شود در وی مخمّر طینتش
هوش مصنوعی: تا زمانی که نیّت او در دنیای آفرینش شکل بگیرد، طبیعت او نیز تحت تاثیر آن قرار می‌گیرد.
با توجه خود به سیر است و سلوک
سوی قلب از نفس مظلم بی شکوک
هوش مصنوعی: با دقت و توجه خود به سمت حرکت و سیر درونی می‌رویم، از نفس تاریک و بدون شک به قلبی روشن و پر نور.
وآن قبول آن قوی از هر قبیل
در سلوک آداب و اخلاق جمیل
هوش مصنوعی: این جمله اشاره به این دارد که فردی با قدرت و توانایی از هر نوع، در رعایت آداب و اخلاق نیکو، توجه و پذیرش دارد. به عبارت دیگر، این شخص با قوت و استحکام در رفتار و منش خود به ارزش‌های اخلاقی پایبند است.
هست استقبال افواج ملک
در طریق از مرد رهرو یک به یک
هوش مصنوعی: در مسیر زندگی، فرشتگان به استقبال هر یک از بندگان خدا می‌آیند و آنها را حمایت می‌کنند.
در زمان نوح کز طوفان جهل
شد جهان ویران ز بس طغیان جهل
هوش مصنوعی: در زمان نوح، دنیا به خاطر سیلاب نادانی و طغیان جهل به ویرانی افتاد.
شد هوی غالب معانی گشت سلب
از میان رفت آنچه بود آثار قلب
هوش مصنوعی: هوی و تمایلات دنیوی بر معانی واقعی غالب شده است و این باعث شده که از دل و درون انسان، آنچه که نشانه‌های عاطفی و احساسی بود، کنار برود.
عالم از جهل بشر شد غرق آب
کعبۀ دل یافت از خلق احتجاب
هوش مصنوعی: جهل انسان باعث شده که عالم در غفلت و سردرگمی غرق شود، اما عشق و معرفت واقعی به دل او کمک کرده تا از دیگران فاصله بگیرد و به عمق معانی بپردازد.
کعبه را نگرفت گرچه آب هیچ
لیک کس داخل نشد زآن باب هیچ
هوش مصنوعی: کعبه به خاطر باران و سیلاب آسیب ندید، اما هیچ‌کس نتوانست وارد آن در شود.
مرتفع بر آسمان چارم آن
گشت از جهل و هوای مردم آن
هوش مصنوعی: در آسمان چهارم، فردی به خاطر جهل و آرزوهای مردم، به مرتفع و بلندمرتبه‌ای دست یافت.
بیت معمور از حوادث دور بود
در فلک خود باقی و معمور بود
هوش مصنوعی: این جهان پر از رویدادها و اتفاقات است، ولی با وجود تمامی این تغییرات، همچنان در آسمان خود پایدار و زنده باقی مانده است.
زآنکه قلب عالم است آن ز انتساب
گر خلل یابد شود عالم خراب
هوش مصنوعی: چونکه قلب عالم به آن وابسته است، اگر این ارتباط دچار مشکل شود، کل جهان به هم می‌ریزد و خراب میشود.
خانه آنجا بود تا وقت خلیل
باز آمد در زمین ز امر جلیل
هوش مصنوعی: خانه در آنجا قرار داشت تا زمانی که خلیل به فرمان بزرگ بازگردد به زمین.
یعنی اندر عهد ابراهیم راد
بر مقام قلب شد میل عباد
هوش مصنوعی: در زمان ابراهیم، عشق و ارادت به خداوند در دل‌ها نشانه‌گذار شد و مردم به عبادت روی آوردند.
گشت هادی آن خلیل نیک پی
اهتداء کردند حق جویان ز وی
هوش مصنوعی: هدایت کننده آن دوست نیکوکار، به راه راست راهنمایی کرد کسانی را که در جستجوی حقیقت بودند.
خواهد آمد جای آن کز این مقام
با تو گویم شرح و تفصیلی تمام
هوش مصنوعی: زمانی خواهد رسید که در این مکان با تو درباره همه جزئیات به طور کامل صحبت کنم.
حاصلا از نو خلیل نیک بخت
پایهای خانه را برداشت سخت
هوش مصنوعی: خلاصه اینکه، خلیل خوشبخت پایه‌های خانه را به شدت برداشت.
باب واحد داد یعنی در فتوح
قلب را از خود ترقی تا به روح
هوش مصنوعی: این جمله به این معناست که یک درب جدید به سوی فتح و گشایش قلب باز شده است، به گونه‌ای که انسان می‌تواند از خود فراتر رفته و به روح و معنویات دست یابد.
یافت زآن هم رفعت از تأیید ذات
در سلوک قلب بر توحید ذات
هوش مصنوعی: از آن به بعد که تأیید الهی موجب بلندی و مقام عالیت شد، در سیر و سلوک قلبی به سوی یکتایی و یگانگی ذات خداوند، به یافته‌های ارزشمندی دست یافتی.
بُد خلیل اول کسی کاندر سیر
شد بر او توحید ذاتی جلوه گر
هوش مصنوعی: خلیل، اولین نفری بود که در سفر دینداری، حقیقت توحید در ذات خداوند بر او نمایان شد.
وآن حجر از لمس حایض تیره شد
تیره یعنی دل ز نفس خیره شد
هوش مصنوعی: آن سنگ به خاطر تماس با زن حائض تیره و کدر شد؛ یعنی دل به‌سبب وسوسه نفس، سیاه و غمگین گردید.
وآن هواهای طبیعت کز قرار
میشود جاری از او بی اختیار
هوش مصنوعی: هواهای طبیعی که از منبع خود به طور ناخواسته و بی‌اختیار جاری می‌شوند.
داد ابراهیم رفعت ز انقیاد
مر قواعد را و اسماعیل راد
هوش مصنوعی: ابراهیم به خاطر شکستن بندهای محدودیت‌ها و قوانین، مقام والایی به دست آورد و اسماعیل هم در این مسیر با او همراه شد.
بود اسماعیل کودک آن زمان
نام او عطف است از بهر نشان
هوش مصنوعی: اسماعیل در آن زمان بچه‌ای بود و نام او به خاطر علامت و نشانه‌ای است.
گفت یا رب کن قبول از ما ز جود
این سلوک و سعی ما را در صعود
هوش مصنوعی: ای پروردگار، از ما بپذیر این کوشش و تلاش را که برای رسیدن به درجات عالی در راه تو انجام می‌دهیم.
وین جهاد نفس در تعمیر قلب
وین ریاضت از پی تنویر قلب
هوش مصنوعی: این که انسان با خود و نفس خود مبارزه کند تا قلبش را تعمیر کرده و به حالت بهتری درآورد، و همچنین تلاش و زحمت برای روشن ساختن قلبش از طریق ریاضت و تمرین.
مر قبول حق بود توفیق و جذب
که کند شورابه ها را آب عذب
هوش مصنوعی: موفقیت در پذیرش حق به منزله‌ی جذب و کشش است، درست مانند اینکه چگونه آب شیرین می‌تواند شورابه‌ها را تحت تأثیر قرار دهد و آنها را به سمت خود بکشاند.
تو سمیعی ، بشنوی آواز نفس
هم علیمی ، نیک دانی راز نفس
هوش مصنوعی: تو قدرت شنیدن داری، می‌توانی صدای نفس را بشنوی و با دانشی که داری، به خوبی اسرار نفس را درک می‌کنی.
بر احادیث نفوس ما سمیع
مطلع بر سرّ و جهر ما جمیع
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که خداوند آگاه و شنوا است، و از تمام افکار و اعمال ما، چه پنهان و چه آشکار، اطلاع دارد.
هم بگردان سوی خود منقادمان
وا به خود مگذار ز استردادمان
هوش مصنوعی: ای کاش توجهت را به ما جلب کنی و ما را در دستان خود بگیری، و ما را به حال خود رها نگذاری تا به گذشته و آنچه که از دست داده‌ایم، بازگردیم.
بر من و ذریّتم اکرام کن
سرفراز این جمله را ز اسلام کن
هوش مصنوعی: به من و نسل من احترام بگذار و این برتری را به خاطر اسلام برای ما قرار ده.
تا تو را باشیم فرمانبر همه
بر طریق احمد(ص) و حیدر(ع) همه
هوش مصنوعی: تا زمانی که ما پیرو تو هستیم، همه ما بر راه احمد(ص) و حیدر(ع) حرکت خواهیم کرد.
ملت او را از آن احمد گرفت
رشتۀ توحید را از جدّ گرفت
هوش مصنوعی: ملت به او (احمد) نسبت داده شد و رشتۀ توحید را از جدش (پیامبر) به ارث برد.
کو نجست از راه توحید انحراف
یک قدم ننهاد بر شرک و خلاف
هوش مصنوعی: کسی که در مسیر توحید قدم می‌زند، هرگز به سمت شرک و گمراهی انحراف نمی‌کند و حتی یک قدم هم از این راه دور نمی‌شود.
هم نما ما را مناسک بالتمام
هم پذیر از ما رجوع مستدام
هوش مصنوعی: ما را در مناسک و عبادات به‌طور کامل نشان بده و از ما نیز به‌طور مداوم پذیرایی کن.
توبۀ ما را ز رحمت کن قبول
تا رسیم از فرق بر جمع وصول
هوش مصنوعی: ای خدا، لطف کن و توبه ما را بپذیر تا اینکه ما به هدف نهایی خود دست پیدا کنیم و به مقام جمعیت و نزدیکیت برسیم.
بر تو جوییم از خطور ره امان
که تویی توبه پذیر مهربان
هوش مصنوعی: ما به دنبال راهی برای نجات هستیم، زیرا تو کسی هستی که مهر و محبت داری و توبه را می‌پذیری.
