برگردان به زبان ساده
دمید از طرف گردون ماه ماتم
واویلا
هوش مصنوعی: از آسمان نور ماهی که نشانهی غم و اندوه است، به زمین تابید.
که باز آمد محرم
هوش مصنوعی: محرم دوباره برگشته است.
رسید از نو جهان را نوبت غم
واویلا
هوش مصنوعی: جهان دوباره به مرحلهای از غم و اندوه رسیده است و وای بر ما!
که باز آمد محرم
هوش مصنوعی: به دوران محرم دوباره برگشتهایم.
چو زلف تو عروسان تتاری
واویلا
هوش مصنوعی: موهای تو مانند زلف عروسهای تاتار، زیبایی و جذابیتی افسانهای دارد که دل را میرباید.
ز تاب بی قراری
هوش مصنوعی: از گرمای بیقراری
پریشان شد دگر اوضاع عالم
واویلا
هوش مصنوعی: وضعیت جهان دوباره به هم ریخته و خیلی دردناک شده است.
که باز آمد محرم
هوش مصنوعی: محرم دوباره برگشت.
زمین را راست آمد کارزاری
واویلا
هوش مصنوعی: زمین به حالت جنگ و نابسامانی درآمده و همه جا پر از آشفتگی و نگرانی است.
شمار سوگواری
هوش مصنوعی: شمار غمها و اندوههایی که بر دل آید.
فلک را پشت از این تیمار شد خم
واویلا
هوش مصنوعی: آسمان از این درد و رنج به زانو درآمده است، واویلا!
که باز آمد محرم
هوش مصنوعی: محرم دوباره فرا رسیده است.
چو احوال دل از کف داده گان باز
واویلا
هوش مصنوعی: همچنین، وقتی که دلهای بیخبر و پریشان حال را در نظر میگیریم، آنها در حالی هستند که فریاد واویلا سر میدهند.
ازین اندوه جان تاز
هوش مصنوعی: از این ناراحتی و غم، روح تازهای بگیر.
جهان را ساز و سامان رفته درهم
واویلا
هوش مصنوعی: دنیا در حالتی آشفته و درهم برهم قرار دارد و این موضوع باعث نگرانی و ناامیدی است.
که باز آمد محرم
هوش مصنوعی: محرم دوباره فرا رسیده است.
سپهر سخت روی از سست رایی
واویلا
هوش مصنوعی: آسمان به طرز سخت و بیرحمانهای از کسانی که دچار تردید و ضعف در عقیده هستند فاصله میگیرد و نگرانکننده است.
ز فرط بی حیایی
هوش مصنوعی: از شدت بیحیایی
چه خصمی داشت با اولاد آدم
واویلا
هوش مصنوعی: چه دشمنی با فرزندان آدم داشت، وای بر ما!
که باز آمد محرم
هوش مصنوعی: محرم دوباره فرا رسید.
نبینی مرد و زن را پیر و برنا
واویلا
هوش مصنوعی: نمیبینی که مردان و زنان، چه پیر و چه جوان، در این دنیا چه حال و وضعی دارند، و چقدر از زندگیشان نگرانند.
به جز زاری و غوغا
هوش مصنوعی: غیر از ناله و فریاد چیزی وجود ندارد.
نهان و فاش اگر افزون اگر کم
واویلا
هوش مصنوعی: در هر دو حالت، چه پنهان باشد و چه آشکار، اگر زیاد باشد یا کم، وای به حال ما!
که باز آمد محرم
هوش مصنوعی: محرم دوباره بازگشته است.
گر اینستی سرشک اشکباران
واویلا
هوش مصنوعی: اگر تو اینگونهای که آنقدر اشک آلود هستی، وای بر حال ما!
که بینی رشک باران
هوش مصنوعی: این بیت به زیبایی باران اشاره دارد و حس حسادت یا افتخاری را به تصویر میکشد که ممکن است مردم نسبت به آن احساس کنند. به گونهای بیان میکند که وقتی باران میبارد، وفور زیبایی و زندگی به وجود میآید که میتواند حسرت و گریزی در دل برخی از افراد ایجاد کند.
دو عالم را برد سیل دمادم
واویلا
هوش مصنوعی: سیل بلا و مشکلات به طور مداوم دو جهان را تحت تأثیر قرار داده و همه جا را پر از فریاد و ناله کرده است.
که باز آمد محرم
هوش مصنوعی: محرم دوباره بر میگردد.
سرا پا گیتی از اشک جگرگون
واویلا
هوش مصنوعی: تمامی جهان پر از اندوه و غم است.
که شرم نیل و جیحون
هوش مصنوعی: شرمنده از زیبایی و عظمت دو رودخانه نیل و جیحون.
شود ویران زنی تا چشم برهم
واویلا
هوش مصنوعی: وقتی که زن به یک باره چشمش را بر هم بگذارد، همه چیز ویران میشود.
که باز آمد محرم
هوش مصنوعی: ماه محرم دوباره فرا رسیده است.
درین ماتم خروشان مست و مستور
واویلا
هوش مصنوعی: در این غم و اندوه عمیق، در حالی که مست و پنهان هستم، فریاد و ناله سر میدهم.
همه محروم و محسور
هوش مصنوعی: همه در زحمت و محدودیت به سر میبرند.
به حسرت عاقل و دیوانه توأم
واویلا
هوش مصنوعی: در اینجا بیان میشود که چه قدر هر دو گروه، عاقل و دیوانه، به یک اندازه در حسرت و نگرانند. این حسرت مشترک نشاندهندهی درد و رنجی است که همه افراد، Regardless of their state of mind، در زندگی تجربه میکنند.
که باز آمد محرم
هوش مصنوعی: محرم دوباره فرا رسید.
از این پس زیبد ار باشم صفایی
واویلا
هوش مصنوعی: از این به بعد شایسته است که اگر در زندگیام تلطیف و زیبایی وجود داشته باشد، خوشحالم.
درین ماتم سرایی
هوش مصنوعی: در این مکان غم انگیز و پر از سوگواری
به افغان هم زبان با ناله همدم
واویلا
هوش مصنوعی: به افغان همزبان با صدای ناله و غم، همراه شده و فریاد میزنم که ای وای.
که باز آمد محرم
هوش مصنوعی: محرم دوباره بازگشته است.
