برگردان به زبان ساده
گرم به قهر کشی با هزار طوع و اطاعت
به خاک پات که سر برندارم از ره اطاعت
هوش مصنوعی: اگر به قهرت به جنگ بیایی، با وجود هزاران فرمانبری و اطاعت، بر خاک پای تو سر نمیگذارم و از راه فرمانبرداری دور نمیشوم.
به دامنت نگذارم زنند دست شهیدان
گرم خدای به محشر دهد مقام شفاعت
هوش مصنوعی: من اجازه نمیدهم که دست شهیدان بر دامن تو بیفتد، چون خدا در روز محشر به آنها مقام شفاعت میدهد.
از این طرف همه عجز و نیاز و خشیت و خواری
وز آن طرف همه خشم و غرور و ناز و مناعت
هوش مصنوعی: در اینجا اشاره به این است که در یک سمت، حالتهای ناتوانی، نیاز، ترس و ذلت وجود دارد و در سمت دیگر، احساس خشم، تکبر، وقار و خودپسندی حاکم است.
ز دوستان وفا کیش و دشمنان جفا جو
به کار مهر تو برما ملامت است و شناعت
هوش مصنوعی: دوستان وفادار و دشمنان بیوفا وجود دارند، اما همه اینها باعث ملامت و سرزنش ما به خاطر محبت و مهری است که نسبت به تو داریم.
برای پندم از اجماع مردمان چه تفاوت
مرا همیشه پراکندگی بود ز جماعت
هوش مصنوعی: برای راهنمایی و نصیحت من، هیچ تفاوتی ندارد که مردم چگونه با هم توافق دارند، زیرا من همیشه در میان جمعیت احساس تنهایی و جدایی کردهام.
به ترک عشق توگفتن دل از تو باز گرفتن
کجا میسرم آید بدین شکیب و شجاعت
هوش مصنوعی: دل میگوید که چگونه میتوانم از عشق تو جدا شوم، در حالی که من اینقدر استقامت و شجاعت دارم؟
چرا نظیر تو استاد این نقوش نیارد
اگر نه نقش تو بست و شکست کلک صناعت
هوش مصنوعی: چرا هیچ کس نمیتواند مانند تو این نقشها را بیافریند، مگر این که خود تو بودی که هنر و استعداد را به بهترین شکل به کار گرفتهای؟
چوخال و غمزه به کنج دهان وگوشه ی چشمت
دل از فضای دو عالم به این دوکرد قناعت
هوش مصنوعی: مثل خال و غمزهای که در گوشه دهان و چشم توست، دلی را که از زیباییهای دو دنیا پر شده است، تنها به همین دو چیز قناعت میکند.
توخود چه فتنه کنی گر دو روز روی نپوشی
که عقل و هوش ببردی ز شش جهت به دو ساعت
هوش مصنوعی: اگر تو فقط دو روز صورتت را بپوشانی، چه آشوبی به پا میکنی؟ که با این کار عقل و هوش را از شش جهت در عرض دو ساعت میربایی.
توچون به وصف در آیی که هر چه گفت صفایی
نداشت پیش کمال تو رنگ و بوی بداعت
هوش مصنوعی: زمانی که تو به توصیف بیایی، تمام چیزهایی که گفته شدهاند، هیچ زیبایی ندارند و در مقایسه با کمال تو، رنگ و بوی ناپسندی به خود میگیرند.
