برگردان به زبان ساده
شوم دیوانه اش مجنون به من گر همسفر باشد
در آتش می روم پروانه ام گر راهبر باشد
هوش مصنوعی: اگر مجنون دیوانهام همسفر من شود، با کمال میل به آتش میروم؛ چون اگر او راهنمای من باشد، من مانند پروانهای هستم که به سمت شعله میرود.
توانم شد به عیسی هم نفس گر خشک لب باشم
روم بر آسمان گر همچو ابرم چشم تر باشد
هوش مصنوعی: اگر خشک و بی آب و علف باشم، میتوانم به مانند حضرت عیسی (ع) نفس بزنم و اگر مانند ابر، چشمانم پر از باران باشد، میتوانم به آسمان بروم.
شود آن وقت عیب کجروان راست رو ظاهر
که آدم را قبول عام از راه هنر باشد
هوش مصنوعی: زمانی خواهد رسید که عیوب کسانی که به راه خطا میروند، به وضوح نمایان شود و مردم فقط بر اساس هنری که دارند، دیگران را خواهند پذیرفت.
چسان آتش کند منع تپش مرغ کبابی را
که با هر شعله پرواز آورد گر بال و پر باشد
هوش مصنوعی: چگونه میتوان از تپش قلب یک مرغ کبابی جلوگیری کرد وقتی که با هر شعلهای به پرواز در میآید، اگر بال و پر داشته باشد؟
سخن باریک تر از موی خواهد در میان آمد
در آن بزمی که حرف پیچ و تاب آن کمر باشد
هوش مصنوعی: در میهمانی که صحبتها به صورت پیچیده و ظریف باشد، گفتگوها به اندازهای نازک و حساس خواهند بود که ممکن است به سادگی گم شوند.
به تکلیف نماز و روزه چون هشیار می گیرند
نخواهم رفت از میخانه تا عقلم به سر باشد
هوش مصنوعی: وقتی که به وظایف دینی مانند نماز و روزه توجه میکنند، من از میخانه بیرون نخواهم رفت تا زمانی که هوشیار باشم و عقل و درکم کامل باشد.
چسان دل را توان برداشت از مژگان خونریزی
که کار سینه ریشان دایماً با نیشتر باشد
هوش مصنوعی: چگونه میتوان دل را از اشکهای جاری برآمده از چشمان کسی که همیشه در فشار و غم است، دور کرد؟
ز بی برگی توانی همچو سرو آزاد گردیدن
که در بار است هر نخلی که آن را برگ و بر باشد
هوش مصنوعی: اگر در شرایط سخت و بدون امکانات باشی، میتوانی مانند سروهای آزاد و بلندی رشد کنی، اما درختانی که برگ و بار دارند، به سبب وابستگیهایشان نمیتوانند چنین آزادی داشته باشند.
توان در گلشن عالم سعیدا یکدمی وا شد
به شرط آنکه در دستت چو گل یک مشت زر باشد
هوش مصنوعی: در دنیای شاد، میتوانی برای لحظاتی خوش بگذرانید، به شرط آنکه مثل گلی در دستانت یک مشت طلا داشته باشی.
