برگردان به زبان ساده
صد گل به باد رفت و گلابی ندید کس
صد تاک خشک گشت و شرابی ندید کس
هوش مصنوعی: صد گل به باد رفت و کسی عطرش را حس نکرد، صد تاک خشک شد و هیچ کس شرابی از آن ندید.
باتشنگی بساز که در ساغرسپهر
غیر از دل گداخته ،آبی ندیدکس
هوش مصنوعی: با تشنگی خود کنار بیا و تحمل کن، چون در دنیای نابود شده به جز دل سوخته، آبی نمی‌توا‌نی پیدا کنی.
آب حیات می طلبد حرص تشنه لب
در وادیی که موج سرابی ندید کس
هوش مصنوعی: شخصی در جستجوی آب حیات است، ولی در جایی قرار دارد که دیگران هیچ نشانه‌ای از آن نمی‌بینند و تنها سراب می‌یابند. این جستجو و حرص او برای رسیدن به آب حیات در این وادی بی‌ثمر به نظر می‌رسد.
طی شد جهان واهل دلی از جهان نخاست
دریا به ته رسید و سحابی ندید کس
هوش مصنوعی: دنیا گذشت و کسی از اهل دل به کمال نرسید. دریا به انتهای خود رسید، اما هیچ ابر یا نشانی از آن دیده نشد.
این ماتم دگر که درین دشت آتشین
دل آب گشت وچشم پرآبی ندید کس
هوش مصنوعی: این غم و اندوهی که در این دشت پر از آتش وجود دارد، باعث شده دل‌ها آرامش خود را از دست بدهند و هیچ‌کس اشکی برای نشان دادن این ناراحتی مشاهده نمی‌کند.
حرفی است این که خضر به آب بقا رسید
زین چرخ دل سیه دم آبی ندید کس
هوش مصنوعی: خضر به آب بقا رسید و این نشان می‌دهد که در زندگی هیچ کس نتوانسته به حقیقتی دست یابد. این دنیا تنها تیره و تار است و کسی موفق نشده به روشنایی و زندگی جاودان برسد.
از گردش فلک ،شب کوتاه زندگی
زان سان بسر رسید که خوابی ندید کس
هوش مصنوعی: زندگی به سرعت می‌گذرد و مانند شب کوتاهی است که هیچ‌کس در آن خواب نمی‌بیند. در واقع، زمان به گونه‌ای می‌گذرد که احساس می‌شود فقط یک لحظه بوده و هیچ‌کس نتوانسته از آن بهره‌برداری کند.
از دانش آنچه داد، کم رزق می نهد
چون آسمان درست حسابی ندید کس
هوش مصنوعی: هر کس از دانش و علم اندکی بهره‌مند شود، مانند باران در آسمان است که به همه جا می‌رسد، اما هیچ‌کس درستی و حساب دقیق آسمان را نمی‌بیند.
بشکن طلسم هستی خود راکه غیر از ین
بر روی آن نگارنقابی ندیدکس
هوش مصنوعی: خود را از بندهای محدودکننده آزاد کن، زیرا هیچ زیور و زیبایی بر روی واقعیت وجود ندارد.
باد غرور در سرحیران عشق نیست
در بحر آبگینه حبابی ندید کس
هوش مصنوعی: در این جهان پر از عشق و احساس، کسی نمی‌تواند با غرور و خودبینی در حقیقت وجود خود را فراموش کند. مانند حبابی در دریای آرام و زیبا، هرگز نمی‌توان به عمق و زیبایی آب نگاه کرد.
صائب به هر که می نگرم مست و بیخودست
هر چند ساقیی و شرابی ندید کس
هوش مصنوعی: هر کسی را که می‌بینم در حالت مستی و بی‌خود بودن به نظر می‌رسد، هرچند که هیچ میگساری یا نوشیدنی‌ای در حضورشان نیست.
