برگردان به زبان ساده
هرطرف صد راه پیما هست سر گردان خضر
تاکه راافتد درین وادی به کف دامان خضر
هوش مصنوعی: در هر گوشه و کنار، مسیری برای رفتن وجود دارد و همگان در جستجوی راهی هستند تا به مقصد مورد نظرشان برسند. سفر کردن در این راه، فرصتی است که توانایی و دانش خضر به کمک میآید تا در این مسیر، دامنش را به ما بدهد و از آن بهرهمند شویم.
بی رفیقان موافق آب خوردن سهل نیست
می دهد یادازخجالت جلوه پنهان خضر
هوش مصنوعی: بدون همراهان دوستانه، آشامیدن آب آسان نیست. این شرایط یادآور خجالت و ناپیدایی خضر است.
قسمت آیینه از آب روان جز زنگ نیست
رزق اسکندر نگردد چشمه حیوان خضر
هوش مصنوعی: تصویر آیینه که از آب زلال شکل میگیرد، فقط زنگزدگی نیست. به همین ترتیب، نعمتی که اسکندر دارد، به مانند چشمهای برای حیوانات نخواهد بود.
سعی در تعمیر دیوار یتیمان کن که شد
ایمن ازسیل فنا زین رهگذربنیان خضر
هوش مصنوعی: تلاش کن تا به بهبود وضعیت یتیمان بپردازی، زیرا به این طریق از آسیبهای نابودی و هلاکت در امان میمانند و این راه باعث استحکام و پایداری آنها میشود.
دستگیری فیضها دارددرین ظلمت سرا
تا به دامان قیامت می کشد دوران خضر
هوش مصنوعی: در این دنیای تاریک، کمکهای فیض و رحمت الهی وجود دارد که انسان را تا روز قیامت هدایت میکند، مانند خضر که در مسیر زندگی از بند و دامان او کمک میگیرد.
تا نگرددسبز در جوی توآب زندگی
خشک بگذر زینهار از چشمه حیوان خضر
هوش مصنوعی: در زندگی باید به دنبال آب و زندگی واقعی بود تا به حقیقتی سبز و پرثمر برسیم، اما از چشمههایی که فقط زودگذر و سطحی هستند باید دوری کرد.
تا چه باشد هستی ده روزه ماخاکیان
چون بنابر آب دارد عمر جاویدان خضر
هوش مصنوعی: زندگی ما انسانها، که به اندازه ده روز است، چه ارزش و عمری دارد وقتی که آبِ حیات در دست خضر قرار دارد و او میتواند به صورت جاودانه زندگی کند.
می کنم داغ عزیزان زندگی راناگوار
آه افسوسی است مد عمر بی پایان خضر
هوش مصنوعی: در این بیت، شاعر به احساس درد و اندوه ناشی از از دست دادن عزیزانش اشاره میکند. او به زندگی کوتاه و گذرا رنگی از غم و شوق میبخشد و نشان میدهد که این احساس، همچون حسرتی در دلش باقی مانده است. در نهایت، عمر طولانی و بیپایان خضر به نوعی کندی زمان و تلخی این تجربیات را به تصویر میکشد.
آه کز بیمایگی در دفتر ایجاد نیست
مد احسانی بغیر ازعمر جاویدان خضر
هوش مصنوعی: این شعر به نوعی از ناتوانی انسان در ابراز شکرگزاری و قدردانی از نعمتها و خدمات الهی اشاره دارد. شاعر به این نکته اشاره میکند که جز عمر جاویدان حضرت خضر، که نماد زندگیابدی و دانش بیپایان است، نعمت و احسان دیگری در جهان وجود ندارد. این نشاندهنده اهمیت و ارزشی است که به عمر و حیات داده میشود و تأکید بر این دارد که در زمان زندگی، باید قدر فرصتها را دانست.
سبز گردد کشت امیدش زآب زندگی
هرکه شد صائب درین مهمانسرا مهمان خضر
هوش مصنوعی: هرکس که در این مهمانخانه زندگی به مهمانی خضر درآید و به سوی امیدهایش قدم بردارد، به مانند کشتزارش که با آب زندگی سیراب میشود، به سرسبزی و شکوفایی خواهد رسید.