برگردان به زبان ساده
به دور لعل تو یاقوت از آب و رنگ افتاد
ز چشم جوهریان چون سفال و سنگ افتاد
هوش مصنوعی: دور لعل زیبای تو، یاقوت‌ها از زیبایی و جذابیت‌شان افتادند. چنان که جوهریان، یعنی صائغ‌ها و جواهرسازان، دیگر آن‌ها را مانند سفال و سنگ می‌بینند و به آن‌ها اهمیت نمی‌دهند.
دگر به قبله اسلام کج نگاه کند
نگاه هرکه بر آن صورت فرنگ افتاد
هوش مصنوعی: هر کسی که به آن چهره غربی نگاه کند، دیگر نمی‌تواند به قبله اسلام با حالت صحیح نگاه کند.
ز تنگ عیشی من خرده بینی آگاه است
که چون شرار به بند گران سنگ افتاد
هوش مصنوعی: از زندگی سخت و دشواری که دارم، می‌فهمی که چه طور مانند شعله‌ای می‌سوزم و به زنجیرهای سنگین گرفتار شده‌ام.
شکست رنگ کند کار شیشه با دلها
حذر کنید ز حسنی که نیمرنگ افتاد
هوش مصنوعی: شکست رنگ باعث می‌شود که شیشه با دلها بازی کند؛ مراقب باشید از زیبایی که رنگش کم رنگ شده است.
زبان عرض تجمل به یکدیگر پیچید
که راه قافله بر دیده های تنگ افتاد
هوش مصنوعی: زبان‌ها برای نشان دادن زیبایی‌ها و تجملات با هم به گفتگو پرداختند، به طوری که مسیر حرکت قافله‌ها به دیدگاه‌های محدود و تنگ افراد مبتلا شد.
برهنه در دهن تیغ بارها رفتم
که نبض فکر، مرا چون قلم به چنگ افتاد
هوش مصنوعی: من بارها با داشتن افکار و احساسات عمیق، با جسارت به دل خطر رفته‌ام و توانسته‌ام که آن‌ها را مانند قلم به دست بگیرم و بیان کنم.
به سرکشان جهان است جنگ من دایم
به تیغ کوه مرا کار چون پلنگ افتاد
هوش مصنوعی: من همیشه در حال نبرد با سرکشان و ظالمین دنیا هستم، و کار من مانند پلنگ در میانه کوه، خطرناک و چالش‌برانگیز است.
ز شوق، سنگ نشان بال و پر برون آورد
به وادیی که مرا پای سعی لنگ افتاد
هوش مصنوعی: از شوق و هیجان، سنگی را به یاد بال و پر خود به زمین انداخت، در مکانی که پای تلاش من به سختی و ناتوانی افتاده است.
شکسته دل من کی درست خواهد شد؟
که مومیایی من سخت تر ز سنگ افتاد
هوش مصنوعی: دل شکسته من چه زمانی درست می‌شود؟ حالتی که از سنگ هم سخت‌تر شده و به حالت مومیایی درآمده است.
همان ز چشم غزالان حصاریم صائب
اگرچه دامن صحرا مرا به چنگ افتاد
هوش مصنوعی: من هم مانند غزالان هستم که در تنگنا قرار دارند، صائب، هرچند که دامن طبیعت به دستم افتاده است.
