برگردان به زبان ساده
زآب دیده من بید مجنون سبز می گردد
به جای غنچه دلهای پر از خون سبز می گردد
هوش مصنوعی: اشک‌های من باعث می‌شود که درخت بید به رنگ سبز درآید؛ در حالی که دلهای پر از درد و خون، به گلبرگ‌های سبز تبدیل می‌شوند.
در آن وادی که دود از دانه امید من خیزد
زباران دانه زنجیر مجنون سبز می گردد
هوش مصنوعی: در جایی که آرزوهای من برانگیخته می‌شود، از بارش باران، زنجیرهای مجنون به سبزی می‌رسند.
به خون خلق زنگ از دل زداید غمزه شوخش
اگرچه سبزه تیغ از نم خون سبز می گردد
هوش مصنوعی: اگر چشمان زیبا و دلربای تو بر دل کسانی که رنج می‌برند بیافتد، غم و اندوه آنها را از دلشان دور می‌کند. هرچند که زیبایی تو شبیه به سبز شدن یک تیغ بر اثر قطرات خون است، اما باز هم تأثیر شگفت‌انگیزی در تسکین دردها دارد.
چنین گرخاک را سیراب سازد چشم گریانم
به اندک روزگاری تخم قارون سبز می گردد
هوش مصنوعی: اگر چشمان گریانم زمین را سیراب کند، در مدت کوتاهی، دانه‌های ثروت و برکت در آن زمین شکوفا خواهد شد.
همان می سوزد از لب تشنگی تخم امید من
اگرچه از سر شکم کوه و هامون سبز می گردد
هوش مصنوعی: تشنگی و longing من، حتی وقتی که خورشید بر کوه‌ها و دشت‌های سرسبز می‌تابد، همچنان دلیلی برای آسیب و رنج است.
تری را گر چنین از حد برد ابر سیاه خط
به اندک وقتی آن رخسار گلگون سبز می گردد
هوش مصنوعی: اگر ابر سیاه بر تری سایه افکند، در مدت کوتاهی آن چهره گلگون دوباره سرزنده و سبز می‌شود.
نه از بهر برومندی است، راه برق می بیند
مرا گردانه ای از بخت وارون سبز می گردد
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که به خاطر قدرت و توانمندی خودم نیست، بلکه شانس و تقدیر نامطلوبی که دارم باعث می‌شود مانند برق بگذرم و در عین حال به سبزواری غیر طبیعی دچار شوم.
مکن با تلخکامان رو ترش تاشکری داری
که از زهر خط آن لبهای میگون سبز می گردد
هوش مصنوعی: اگر با افرادی که همیشه در حال شکایت و تلخی هستند، برخورد بد و بی‌محابا داشته باشی، نمی‌توانی انتظاری از شیرینی و خوشی داشته باشی. این رفتار تو می‌تواند باعث شود که زیبایی‌ها و لذت‌ها به زهر تبدیل شوند.
ازین خجلت که تنها خورد آب زندگانی را
ندانم خضر پیش مردمان چون سبز می گردد؟
هوش مصنوعی: من از این شرمندگی که نمی‌دانم چطور باید از آب زندگی بهره‌برداری کنم، به خضر (نماد دانایی و زندگی) نگاه می‌کنم و می‌بینم که او در میان مردم چگونه به سبزی و زندگی سرزنده می‌شود؟
برومندی بود از حسن عشق پاک را صائب
زخال سبز لیلی بخت مجنون سبز می گردد
هوش مصنوعی: عشق خالص و زیبای لیلی باعث تحول و بهبود حال مجنون می‌شود، به گونه‌ای که او از عشق خود سرشار از زندگی و نشاط می‌گردد.
