برگردان به زبان ساده
تا تو رفتی عالم روشن به چشمم تار شد
باده بی غش به جامم شربت بیمار شد
هوش مصنوعی: وقتی تو رفتی، همه چیز در چشمانم تاریک شد و نوشیدنی‌ای که بدون تقلب بود، به باده‌ای تبدیل شد که مرا بیمار کرد.
از دهان باز بودم حلقه بیرون در
تا زبان بستم دلم گنجینه اسرار شد
هوش مصنوعی: در ابتدا وقتی که صحبت می‌کردم، همیشه در معرض افکار و احساسات مختلف بودم، اما به محض اینکه سکوت کردم و دیگر صحبت نکردم، درونم پر شد از دانایی و رازهایی که در دل داشتم.
رو سفیدی بود در کردار و عمر من تمام
چون قلم از دل سیاهی صرف در گفتار شد
هوش مصنوعی: زندگی و رفتار من پاک و روشن بوده است، اما اکنون که عمرم به پایان رسیده، تمام تلاش من در کلام و گفتار بوده و همچون قلمی است که از رنگ سیاه دور شده است.
نیست در دل خاری از منع چمن پیرا مرا
جوش گل مانع مرا از سیر این گلزار شد
هوش مصنوعی: در دل من هیچ چیزی مانع از لذت بردن از زیبایی‌های طبیعت نیست. احساس خوشحالی و شوق من به گل‌ها، مانع من از گردش و لذت بردن در این باغ زیبا نمی‌شود.
چرب نرمی شد حصار عافیت ز آتش مرا
از گداز ایمن بود هر زر که دست افشار شد
هوش مصنوعی: سختی و مشکلات زندگی به راحتی و نرمی تبدیل شده‌اند و آرامش من تحت تأثیر آتش و سختی‌ها قرار نگرفته است. هر چیزی که به من آسیب می‌زد، اکنون به نوعی امنیت بخشیده شده و من در محافظت از خودم احساس راحتی می‌کنم.
از خموشی گشت روشن تا دل تاریک من
طوطی خوش حرف بر آیینه ام زنگار شد
هوش مصنوعی: از سکوت و خاموشی، دل تاریک من روشن شد و حالا مانند طوطی خوش‌زبان، در آینه‌ام، زنگار نشسته است.
بر جنون دوری من حلقه دیگر فزود
نقطه خالش زخط روزی که خوش پرگار شد
هوش مصنوعی: در اثر دوری من، جنون و دیوانگی بیشتری به وجود آمده است و علامت و نشانه عشق او از آن روزی که با شادی و زیبایی در زندگی‌ام چرخید، بیشتر و بیشتر شده است.
پیچ و تاب نامرادیها به قدر دانش است
می خورد خون بیش هر تیغی که جوهردار شد
هوش مصنوعی: مشکلات و سختی‌ها به اندازه‌ای که آدمی آگاهی و دانش دارد، پیچیده و دشوار می‌شوند. هرچه دانش شخص بیشتر باشد، زخم‌ها و خساراتی که می‌بیند، شدیدتر و عمیق‌تر می‌گردد.
می کشد ناصح زبان از روی سخت من به کام
خواهد این سوهان ز ناهمواریم هموار شد
هوش مصنوعی: ناصح با سختی و شدت با من سخن می‌گوید، اما این سخنان مانند سوهانی عمل می‌کند و در نهایت مشکلات و ناهمواری‌هایم را برطرف می‌کند.
در شبستان فنا صبح امیدی می شود
آنچه از انفاس، صائب صرف استغفار شد
هوش مصنوعی: در محیط زوال و نابودی، صبحی از امید به وجود می‌آید و آنچه که از نفس‌ها در حال درخواست بخشش و توبه است، به حقیقت می‌پیوندد.
