برگردان به زبان ساده
بزرگی را پرسیدم از سیرت اخوان صفا. گفت: کمینه آن که مراد خاطر یاران بر مصالح خویش مقدّم دارد و حکما گفته‌اند: برادر که در بند خویش است نه برادر و نه خویش است.
«از یک بزرگوار (دانشمند/عارف) دربارهٔ روش و رفتارِ برادرانِ پاک‌دل (اخوان الصفا) پرسیدم. گفت: کمترین ویژگیِ آنان این است که خواستهٔ دلِ دوستان را بر سود خودشان ترجیح می دهند. و حکیمان گفته‌اند: برادری که در بندِ خودخواهیِ خودش است، نه برادر است و نه خویشاوند واقعی
همراه اگر شتاب کند، همره تو نیست
دل در کسی مبند که دل بستهٔ تو نیست
هوش مصنوعی: اگر کسی در سفر با تو شتاب کند، یعنی نمی‌توان او را همراه واقعی خود دانست. دل خود را به کسی نسپار که به تو علاقه‌مند نیست.
چون نبود خویش را دیانت و تقوی
قطع رحم بهتر از مودت قربی
هوش مصنوعی: اگر کسی دیانت و تقوای لازم را نداشته باشد، بهتر است که از خویشاوندی و ارتباط نزدیک با او پرهیز کنیم، حتی اگر در ظاهر رابطه خوبی داشته باشد.
یاد دارم که مدّعی در این بیت بر قول من اعتراض کرده بود و گفته: حق تعالی در کتاب مجید از قطع رحم نهی کرده است و به مودت ذی القربی فرموده و اینچه تو گفتی مناقض آن است. گفتم: غلط کردی که موافق قرآن است:
هوش مصنوعی: به یاد دارم که مدعی در این بیت به سخنان من اعتراض کرده و گفته بود: خداوند در کتاب مقدس فرمودند که از قطع روابط خانوادگی نهی کرده‌اند و همچنین بر دوستانی که خویشاوند هستند تأکید کرده‌اند، و آنچه تو گفتی با این مطلب تضاد دارد. من پاسخ دادم: اشتباه می‌کنی، زیرا آنچه گفتم با قرآن همخوانی دارد.
و اِن جاهَداکَ عَلی اَن تُشْرِکَ بی ما لَیْسَ لَکَ به عِلمٌ فلا تُطِعْهما
هوش مصنوعی: اگر آن دو (والدین) سعی کنند که تو را وادار کنند تا چیزی را شریک من قرار دهی که تو به آن علم نداری، از آن‌ها اطاعت نکن.
هزار خویش که بیگانه از خدا باشد
فدای یک تنِ بیگانه کآشنا باشد
هزاران آشنا که از خدا دور هستند، ارزش یک نفر غریبه که با خدا آشنا است را هم ندارند
