برگردان به زبان ساده
خفتن عاشق یکیست بر سر دیبا و خار
چون نتواند کشید دست در آغوش یار
برای عاشقی که از آغوش یارش محروم است، خفتن بر سر دیبا یا خار یکی است.
گر دگری را شکیب هست ز دیدار دوست
من نتوانم گرفت بر سر آتش قرار
هوش مصنوعی: اگر کسی بتواند به دیدار دوستش صبر کند، من هرگز نمیتوانم بر آتش عشق و شوق او آرام بگیرم.
آتش آه است و دود میرودش تا به سقف
چشمه چشمست و موج میزندش بر کنار
هوش مصنوعی: آتش ناشی از آه و ناراحتی در دل است و دود آن به سقف چشم میرسد، در حالی که چشمان فرد مانند چشمهای اشک میریزند و احساساتش موج میزند.
گر تو ز ما فارغی ما به تو مستظهریم
ور تو ز ما بی نیاز ما به تو امیدوار
هوش مصنوعی: اگر تو از ما بینیازی، ما به تو امیدواریم و اگر تو از ما جدا باشی، ما به تو نیازمندیم.
ای که به یاران غار مشتغلی دوستکام
غمزدهای بر درست چون سگ اصحاب غار
هوش مصنوعی: ای کسی که به دوستی یاران غار مشغول هستی، چرا دلخور و غمزدهای؟ مثل سگی هستی که به دوستان خود وفادار است.
این همه بار احتمال میکنم و میروم
اشتر مست از نشاط گرم رود زیر بار
هوش مصنوعی: من میتوانم امیدها و احتمالهای زیادی را در ذهن داشته باشم و با حالتی شاد و پرانرژی مانند یک شتر سرمست از خوشحالی زیر بار حرکت کنم.
ما سپر انداختیم گردن تسلیم پیش
گر بکشی حاکمی ور بدهی زینهار
هوش مصنوعی: ما تسلیم شدیم و سلاحهای خود را کنار گذاشتیم، اگر تو حاکمی هستی و بخواهی میتوانی ما را به سرنوشتی که میخواهی برسانی.
تیغ جفا گر زنی ضربِ تو آسایشست
روی ترش گر کنی تلخِ تو شیرینگوار
هوش مصنوعی: اگر با ظلم و ستم به من آسیب برسانی، راحتی و آرامش من در آن است. و اگر با چهرهای عبوس و ترش رویی، تلخیات همچنان برای من خوشعطر و شیرین خواهد بود.
سعدی اگر داغ عشق در تو مؤثر شود
فخر بود بنده را داغ خداوندگار
هوش مصنوعی: اگر عشق به تو اثر بگذارد، برای بنده افتخار است که به خاطر خداوندگار، دلی داغ دارم.
