بخش ۵ - مدح محمد بن سعد بن ابوبکر

هوش مصنوعی: محمد اتابک، شاه خوشبخت، کسی است که هم تاج سلطنت را دارد و هم تخت پادشاهی.

هوش مصنوعی: شخص جوان و خوش‌اقبالی که دارای فکری روشن است، با کمک نعمت جوانی و تدبیر و خردی که از کسانی با تجربه‌تر می‌گیرد، موفقیت‌هایی به دست می‌آورد.

دارای دانش فراوان و اراده و پشتکار قوی، و دارای قدرت جسمانی و فکری هوشیار و دلی جوان است.

چه خوشبختی و چه نعمتی است برای دوران و حکومت، که چنین پسری را در زمانه‌ی خود پرورانده است.

با لطف و بخششی که او دارد آبروی دریا را برد و با جاه و جلال و مقام والایی که دارد ستاره‌ی پروین را از نظرها محو کرد.

آفرین بر آن چشمی که به روی تو دلخوش باشد، چرا که تو سرور پادشاهان بلندمرتبه‌ای.

زمانی صدفی را می‌بینی که پر از مروارید است، ولی باید بدانی که در واقع صدفی که درون آن تنها یک دانه مروارید وجود دارد ارزشش بیشتر از تمامی آن مرواریدهاست.

تو همان گوهر پنهان بی‌نظیری هستی که زینت‌بخش کاخ سلطنتی می‌باشی.

خدایا، او را با رحمت و لطف خودت از آسیبها دور نگه دار و او را از چشم بد که ممکن است به او آسیب برساند، حفظش کن.

پروردگارا نام و رسم او را در جهان مشهور و بلندآوازه گردان و از راه کامیابی در فرمانبرداری از اوامر خویش، او را در نزد همه محبوب و محترم کن.

خداوندا او را در راه انصاف و پرهیزکاری راهنمایی کن و آرزوهایش را در دنیا و آخرت برآورده کن.

هوش مصنوعی: غم و ناراحتی از دشمن نداشته باش و نگذار اندیشه‌های منفی به قلبت آسیب بزند.

تنها یک درخت بهشتی می‌تواند میوه‌ای همچون تو به بار آورد و البته از یک چنین پدر نامدار و بلندآوازه همچون پسری که به دنبال اسم و رسم است دور از ذهن و بعید نیست.

بدان که افرادی که بدخواه این خانواده هستند، از خیر و نیکی به دور اند.

آفرین به این دین و دانش (بسیار ستودنی)، آفرین به این عدالت و انصاف (تحسین برانگیز)، آفرین به این پادشاهی و حکومتداری که (امیدوارم) همیشه پاینده بماند.

هوش مصنوعی: نمی‌توان با هیچ مقیاسی محبت‌ها و نعمت‌های خدا را اندازه‌گیری کرد، بنابراین زبان سپاسگزاری چگونه می‌تواند به درستی از آن‌ها قدردانی کند؟

خدایا، تو این شاهی را که دوستدار فرودستان است و مردمان جهان در سایه‌ی او در آسایش زندگی می‌کنند را... (دنباله در بیت بعد)

(ادامه‌ی بیت قبل)؛ بر سر مردم (او و دولتش را به دور از سختیها و مشکلات) بسیار پایدار دار، و از راه کامیابیِّ در اطاعت از خداوند، دلش را زنده نگه دار.

خدایا، درخت امید (پادشاه ما) را بارور گردان و او را سرسبز و شاداب و با بخشایش خودت روسفید و سربلند گردان.

ای سعدی، اگر راست می‌گویی به راه تظاهر نرو و خودت را بزحمت نیانداز، ساده و بی‌پرده بیا و خودت را نشان بده.

تو کسی هستی که مقصد و راه حقیقت را خوب می‌شناسی (و می‌توانی به درستی آگاهی بدهی) و پادشاه سالک و رونده‌ی این مسیر است. تو کسی هستی که حرف حق و راست میزنی و پادشاه کسی است که حرف حق را به خوبی گوش می‌شنود.

چه نیازی است که نه فلک آسمان را زیر پای قزل‌ارسلان بگذاری؟

به ممدوح خود نگو که از روی بزرگی پا بر آسمان بگذار بلکه به او بگو با خلوص دل به درگاه خداوند متعال سجده کن.

برو و با نهایت احترام و فروتنی، چهره‌ات را بر درگاه حق بگذار و بر او سجده کن، زیرا این سرآغاز راهی است که راه درست را به تو نشان خواهد داد.

اگر کسی در مقابل خداوند سر به خاک نهد و خضوع کند، می‌بایست تاج شاهی را از سر بردارد و فروتنی پیشه کند.

برای بزرگ‌ترین فرمانده با شکوه، چون درویشی در برابر ثروتمند، درخواست کمک کن و زار زار از او طلب آمرزش کن.

هرگاه از خداوند فرمانبرداری کنی، مانند پادشاه رفتار نکن. مانند یک درویشِ ساده و پاک فریاد بزن.

ای پروردگار، تو خود سرشار از توانگری و نیرومندی هستی و به فرودستان نیز لطف و عنایت عطا می‌کنی.

من نه پادشاه هستم، نه فرمانده‌ی سپاه، من یکی از گدایان این درگاه حق هستم.

خدایا تنها با کمک و یاری توست که من میتوانم به دیگران کمک کنم درغیراینصورت هیچ لطف و کاری از من به تنهایی ساخته نیست.

اگر در روز پادشاهی می‌کنی ، در شب، همچون گدایان با دل سوخته دعا کن.

افراد و سربازان قوی بر دروازه‌ی کاخت در حال خدمتگزاری تو هستند ولی تو بر درگاه خداوند در حال عبادت و سجده هستی.

خوشا به حال تو که پادشاه مردمان جهان هستی و در عین حال خودت بنده‌ی شکرگژار پروردگار جهانیان می‌باشی.