برگردان به زبان ساده
نه هر که ماه بتان گشت دلبری داند
نه هر که شاه جهانست سروری داند
هوش مصنوعی: هر کسی که به زیبایی و جلوههای جذاب توجه کند، لزوماً نمیتواند دلبری و عشق را درک کند. همچنین، هر کس که مقام و موقعیت بالایی دارد، نمیتواند به خوبی رهبری و سروری را بفهمد.
نه هر که خواجه صفت بندگی بسی دارد
طریق خواجگی و بنده پروری داند
هوش مصنوعی: هر کسی که ظاهراً صفات و ویژگیهای یک خواجه یا سرور را دارد، لزوماً نمیداند چطور باید به خوبی از دیگران خدمت کند یا در مقام خدمتگزاری باشد.
بروز اختر فیروز و طالع مسعود
نه هر که ملک بگیرد سکندری داند
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که تنها داشتن مقام و موقعیت بالا کافی نیست و هرکس که به مقام و منزلتی دست مییابد، لزوماً از استعداد و توانایی لازم برای مدیریت و رهبری برخوردار نیست. در واقع، این بیان میکند که موفقیت واقعی نیاز به نیکبختی و لیاقت دارد.
نه هرکه تنگ ببندد کمر بخدمت شاه
رسوم خدمت و آئین چاکری داند
هوش مصنوعی: هر کسی که خود را به شاه نزدیک کند و خود را خدمتگزار او بداند، لزوماً نمیداند که چگونه باید در برابر او احترام گذاشت و از آداب و سنن خدمتگزاری آگاه است.
هزار گونه سخن بیشتر بود اینجا
نه هر که دم ز سخن زد سخنوری داند
هوش مصنوعی: در اینجا هزاران نوع سخن وجود دارد، اما تنها به این دلیل که کسی حرف میزند، نمیتوان گفت که او سخنور و کارشناس در این زمینه است.
جریده همچو الف چون شدی ز خود دانی
نه هرکه گشت مجرد قلندری داند
هوش مصنوعی: وقتی که خود را از پیلهی خود آزاد کردی و به حالت ساده و طبیعی تبدیل شدی، آن را فقط خودت میدانی. هر کس که تنها ظاهر را ببیند و بخواهد به خیال خود عارف باشد، واقعاً درک عمیقتری از این آگاهی ندارد.
بغیر نور علی شاه کشور تجرید
نه هر که عدل کند دادگستری داند
هوش مصنوعی: جز نور علی شاه، در کشور خالی از تجرید، هر کسی نمیتواند عدالت را بفهمد و قضاوت کند.