برگردان به زبان ساده
نه آن مرغی ست معشوقم که در هر آشیان گنجد
کدامین آشیان کاندر زمین و آسمان گنجد
هوش مصنوعی: معشوق من آنچنان بزرگ و با عظمت است که در هیچکدام از خانهها و آشیانهها نمیتواند جای بگیرد. او از آنچه در زمین و آسمان وجود دارد فراتر است و نمیتوان او را محدود به یک مکان خاص کرد.
نه در عقل و نظر آید نه در جای و جهت باشد
نه در وهم و خیال افتد نه در کون و مکان گنجد
هوش مصنوعی: این مفهوم بیانگر این است که چیزی فراتر از فهم عقلانی و شرطی ماست. آن نمیتواند در هیچ مکانی قرار گیرد، در خیال نمیگنجد و نمیتوان به آسانی آن را در قالبهای شناخته شده یا معمولی جا داد. یعنی این موضوع از تمامی محدودیتهای موجود در درک و تصور ما خارج است.
خیال است آن که می خواهی که در سمع و بصر آید
محال است آن که می گویی که در نطق و بیان گنجد
هوش مصنوعی: آنچه در ذهن داری و میخواهی، واقعیت ندارد و نمیتواند در شنیدن و دیدن جای بگیرد. همچنین آنچه میگویی نمیتواند در کلمات و گفتار بیان شود.
نه ذاتش منکسر باشد نه وجهش منعکس گردد
نه وصفش در صفات آید نه نامش در زبان گنجد
هوش مصنوعی: نه ماهیت او دچار نقص و کاستی است، نه چهرهاش قابل بازتاب است، نه صفاتش در توصیفها میگنجند و نه نامش میتواند در زبان بیان شود.
تو گردانی چنان دانی که او در عقلِ حسّ آید
تو گر بینی چنان بینی که او در جسم و جان گنجد
هوش مصنوعی: تو به گونهای مینگری که او درک میشود، اگر او را درک کنی، در جسم و جان تو جا میگیرد.
به علمِ او شوی عالم به نورِ او شوی بینا
وگرنه دانش و بینش کجا در بی نشان گنجد
هوش مصنوعی: اگر از علم او بهرهمند شوی، به دانش و بینایی دست مییابی، و گرنه دانش و بینش کجا میتواند در تاریکی و بینشانی جای بگیرد؟
میانِ جان و جان این جا حجابی هست می دانم
وگرنه مبدعِ جان ها کجا در این و آن گنجد
هوش مصنوعی: در وسط وجود و روح انسان، مانعی وجود دارد که میدانم وجود دارد. در غیر این صورت، خالق جانها چگونه میتواند در این موجودات محدود جا بگیرد؟
وگر در عین معیونی نمی گنجد چنین باشد
درین معنی چه شک باری عیان اندر عیان گنجد
هوش مصنوعی: اگر در حالت وضوح و روشنی، چیزی نتواند به خوبی درک شود، پس در این مورد چه شکی وجود دارد؟ واقعیت به وضوح در واقعیت دیگری نهفته است.
نزاری تا کی از خامی چه سودا می پزی والله
اگر یک ذرّه زان خورشید در هر دو جهان گنجد
هوش مصنوعی: ای نزاری، تا چه زمانی باید از نادانی خود رنج ببری؟ چه فکری در سر داری؟ قسم به خداوند، اگر کمی از آن نور خورشید در دو جهان جا بگیرد، چه معجزهای رخ خواهد داد!
ازین ها هر چه برگفتی که گنجد یا نگنجد چه
مگر هم او بود هم او که با او در میان گنجد
هوش مصنوعی: هر چیزی که از اینها انتخاب کنی، چه جا بگیرد و چه جا نگیرد، چه اهمیتی دارد، مگر این که آن شخص خاص خود او باشد که توانسته با او در ارتباط باشد و در چیزهایی که به او مربوط میشود، گنجانده شود.