برگردان به زبان ساده
نگاه میکنم از هر چه آفرید خدای
مرا سه چیز خوش آمد درین بهشت سرای
هوش مصنوعی: من به هر چیزی که خداوند آفرید نگاه میکنم و سه چیز در این بهشت برای من خوشایند است.
یکی سماع و دوم باده و سیم شاهد
که اختیار همین هر سه کرد عالی رای
هوش مصنوعی: در اینجا سخن از سه چیز ارزشمند است که هر یک به نوعی لذت و سرور را به همراه دارند: یکی سماع که به معنای رقص و حالت شادیآور است، دیگری باده که اشاره به نوشیدنی و خوشی میکند، و سومین چیز سیم شاهد که به زیبایی و جذابیت اشاره دارد. این جمله به خوبی نشان میدهد که فرد با نیت و اراده خود این سه عنصر را برگزیده و از آنها لذت میبرد.
نه هم چو زمزمهی مطرب است شوقانگیز
اگرچه سحر کند عندلیبِ زهرهسرای
هوش مصنوعی: شوق و اشتیاق مانند صدای دلنشین موسیقی نیست، هرچند که بلبل در باغی زیبا میتواند به طرز جادویی بخواند.
نه همچو آبِ رزان مونس است و غمپرداز
اگرچه آب روان نیز هست جانافزای
هوش مصنوعی: دوست و همراهی مانند آب زلال نیست که همواره آرامبخش و تسکیندهنده باشد، هرچند که آب صاف و زنده است و میتواند جان انسان را تازه کند.
نه چون زمرّد سبزست بر عذارِ چو سیم
اگرچه سبزه بود دلفریب و طبع گشای
هوش مصنوعی: بر چهرهاش مانند زمرّد سبز نیست، هرچند که سبز بودنش جذاب و دلنشین است و به دل مینشیند.
چو زلفِ یار نباشد بهار، عنبر بوی
چو رویِ دوست نباشد فلک جهانآرای
هوش مصنوعی: اگر زلف محبوب نباشد، بهار هم معنایی ندارد. اگر بوی خوش عطر مانند روی دوست نباشد، آسمان و دنیا هم زیبا نیستند.
که را تفرّج باغ است و بوستان رغبت
که من ز دوست ندارم به خویشتن پروای
هوش مصنوعی: کسی که به تماشای باغ و بوستان میپردازد و از آن لذت میبرد، من برای دوست خود اهمیتی به خودم نمیدهم.
برو چو نای مپیمای باد بر سر خاک
به پای چنگ به پیمانه باده میپیمای
هوش مصنوعی: به آرامی و با دقت حرکت کن، مانند نای که در برابر باد قرار دارد. در کنار زمین، از چنگ نوازنده لذت ببر و روی لذت نوشیدن باده تمرکز کن.
چرا چو آب برآرد ز روی آینه زنگ
ز سینه آب عنب صیقلیست زنگزدای
هوش مصنوعی: چرا زنگ روی آینه با آب پاک میشود در حالی که آب انگور صاف و زلال است و زنگ را از بین میبرد؟
جهان بخورد نزاری به نیم کاسه سفال
به جام خویش بیا گو جم و جهان بنمای
هوش مصنوعی: دنیا را به خوبی از نِزاری (سرد و دلگیر) بپذیر و با یک کاسه سفالی، در دل خود با شراب محبت، به جمع و جهان بپرداز. بیا و با هم به تماشای زیباییهای زندگی بنشینیم.