برگردان به زبان ساده
دل به قرب و بعد ازو مهجور نیست
از نظر دورست وز دل دور نیست
هوش مصنوعی: دل به مسائلی که انسان را به خود نزدیک یا دور میکند، وابسته نیست. حتی اگر از نظر فیزیکی دور باشیم، از نظر احساسی و قلبی همیشه نزدیکی وجود دارد.
گرچه زان نورست روشن دیده ها
دیده ها را طاقت آن نور نیست
هوش مصنوعی: هر چند که نور او باعث روشنی و بینایی چشمها میشود، اما چشمها توانایی دیدن آن نور را ندارند.
شمع مجلس تیغ غیرت آختست
نیست یک پروانه کو رنجور نیست
هوش مصنوعی: در این بیت، شاعر به این موضوع اشاره میکند که در جمعهایی که شمع نورافشانی میکند و نشاندهندهی محبت و گرمی هستند، فردی که غیرت و شجاعت دارد به مانند تیغی آماده است. اما در میان این جمع، پروانهای وجود ندارد که گرفتار و رنجور باشد؛ یعنی کسی نیست که از عشق و احساسات آسیب دیده باشد. این بیان نشانگر وجود روحیهای قوی و شجاع در میان افراد حاضر است.
عجز واصل شد چو عجب از سر نهاد
کبر جز از سرکشی مهجور نیست
هوش مصنوعی: زمانی که ناتوانی به اوج خود رسید و شگفتی از میان رفت، تنها غرور و تکبر ناشی از سرکشی به خاطر خودخواهی باقی ماند و انسان را به حالت جدایی کشاند.
اجتهاد عقل نفی شاهدست
بس بزرگ است این خطا معذور نیست
هوش مصنوعی: تلاش عقل برای استدلال و نتیجهگیری بدون شواهد معتبر، خطای بزرگی است که نمیتوان آن را نادیده گرفت یا بخشید.
به نمی گردد به مرهم زخم ما
عشق غیر از علت ناسور نیست
هوش مصنوعی: محبت تنها دلیل درد و رنج ماست و هیچ چیز دیگری نمیتواند زخمهای ما را شفا دهد.
ما به فرمان بت پرستی می کنیم
بنده در افعال جز مجبور نیست
هوش مصنوعی: ما به خاطر عشق و ارادت به بت، به انجام کارها میپردازیم و جز به خاطر اجبار در اعمال خود عمل نمیکنیم.
سرو را زان گل هوایی در سر است
غیر شوری در سر مخمور نیست
هوش مصنوعی: سرو به خاطر آن گل، حال و هوایی در سر دارد و غیر از شوری که از شراب میگیرد، حالتی نمیتواند داشته باشد.
بس «نظیری » زین فغان جان خراش
ناله دل نغمه طنبور نیست
هوش مصنوعی: بسیاری از نالههایی که دل را میآزارد و جان را میخراشد، شبیه به صدای طنبور نیستند.