برگردان به زبان ساده
در عشق کار بوده و سامان نبوده شرط
سر بوده و طریق گریبان نبوده شرط
هوش مصنوعی: در عشق تلاش و زحمت لازم است، اما هیچ نظمی وجود ندارد. شرط عاشقی قرار و مدار نیست و راهی که باید رفت، مشخص نیست.
گفتم چنان که درد دهندم دوا دهند
افغان که نام بردن درمان نبوده شرط
هوش مصنوعی: گفتم اگر دردی دارم، باید به من درمان بدهند. اما یادآوری اینکه درد وجود دارد، دردی را درمان نمیکند.
بر خلق بوده بیشتر آسان گریستن
با چشم خون فشان لب خندان نبوده شرط
هوش مصنوعی: برای مردم، آسانتر است که با چشمانی پر از اشک و گریه کنند، اما لبخند زدن و خندیدن کار سادهای نیست.
طاعت به باد دادن و ایمان به پا زدن
در کیش گبر و دین مسلمان نبوده شرط
هوش مصنوعی: انجام دادن اعمال عبادی بدون درک و شناخت واقعی از ایمان، نه تنها در دین زرتشتی قابل قبول نیست، بلکه در اسلام نیز شرط اساسی نیست.
پیمانت استوار به صد نقض می شود
در عهد کس شکستن پیمان نبوده شرط
هوش مصنوعی: پیمان تو هرچقدر هم که محکم باشد، با صد بار نقض شدن شکسته میشود. در هیچ عهد و پیمانی، به شکستن عهد اشاره نشده است.
بهتان گنج بر دل مسکین نهاده اند
ورنه خراج، بر ده ویران نبوده شرط
هوش مصنوعی: چشمپوشی از واقعیتها به دلیل شرایط سخت و نامناسب در این دنیا، ممکن است باعث شود که یک کار ارزشمند را نادیده بگیریم. درواقع، بر روی دلهای بیپناه، ثروتی بزرگ نهفته است، اما به نظر میرسد که برای رسیدن به آن، شرایط لازم فراهم نیست و نمیتوان از یک منطقه تخریب شده توقع مواد و منابع داشت.
در عین اتحاد حجاب از برای چیست
گر از نخست، حسرت و حرمان نبوده شرط
هوش مصنوعی: در حالی که ما به یکدیگر نزدیکیم و یکدیگر را درک میکنیم، چرا باید موانعی میان ما وجود داشته باشد؟ اگر از ابتدا نبود که حسرت و ناکامی شرط باشد، پس این حجاب و فاصله برای چه است؟
ناهید و زهره شاد نسازد به جام صوت
آن را که از ازل دل شادان نبوده شرط
هوش مصنوعی: ناهید و زهره نمیتوانند به کسی شادی بدهند، زیرا شادی واقعی از ابتدا در دل انسانها بوده و بر اساس آن، شرایط شادی تعیین میشود.
در خواب می رسید به یوسف پیام مصر
آسودنش به مأمن کنعان نبوده شرط
هوش مصنوعی: در خواب، پیام یوسف را از مصر دریافت میکردند، اما آرامش او در کنعان به هیچ وجه تضمین نشده بود.
منصور را که رخصت اظهار داده اند
غیر از قصاص و محنت زندان نبوده شرط
هوش مصنوعی: منصور اجازهی بیان داشته، اما تنها نتیجهی آن چیزی جز انتقام و تحمل درد و رنج در زندان نبوده است.
چون گو سر از نظاره «نظیری » به باد داد
خود را نمودن از سر میدان نبوده شرط
هوش مصنوعی: زمانی که انسان از تماشای زیباییها سیر شود، نمیتواند به راحتی خود را در معرض خطرات قرار دهد. این نشان میدهد که فرار از شرایط دشوار و خطرناک، تصمیمی دلپذیر و معقول است.
