برگردان به زبان ساده
به هوش سیر چمن کن که شاهدان مستند
قرابه بر سر ابر بهار بشکستند
هوش مصنوعی: به هوش باش و زیباییهای چمن را در نظر بگیر، زیرا معشوقهها در حال سرخوشی و نشئهگی هستند و با بهار، خوشی و شادی را به اوج خود رساندهاند.
چمن پیاله کش است و صبا قدح پیمای
معاشران صبوحی ز خواب برجستند
هوش مصنوعی: مرغزار به مانند جامی است که با نسیم خوشی پر شده و دوستان صبحگاهی از خواب بیدار شدهاند تا با هم گپی بزنند.
به زیر خرقه نهان باده می خورد صوفی
حکیم و عارف و زاهد همه ازین دستند
هوش مصنوعی: صوفی، حکیم، عارف و زاهد هر کدام به نوعی از زندگی و حقیقت خود در درون خود آگاهند و به طور مخفیانه از لذتها و زیباییهای دنیوی بهرهمند میشوند. آنها ظاهری متعهد و جدی دارند، اما در دل، خود را از تجربیات روحانی و خوشیهای زندگی محروم نمیکنند.
جهان و عیش خضر حرف قاف سیمرغست
در حریم فنا زن که نیستان هستند
هوش مصنوعی: زندگی و لذتهای دنیا مانند صحبتهای خضر، معانی عمیق و پنهانی دارد. با این حال، در نهایت همه چیز به فنا و زوال منتهی میشود، پس بهتر است به نیرو و منبع حقیقیامان توجه کنیم که به از بین نرفتن کمک میکند.
تو نخل خوش ثمر کیستی که باغ و چمن
همه ز خویش بریدند و در تو پیوستند
هوش مصنوعی: تو مانند درخت خرما هستی که میوههای خوشمزهات باعث شده که باغ و چمن، همه از خودشان جدا شوند و به تو وابسته شوند.
به غربت تو چنان تشنه ام که صبرم نیست
به قدر فرصت آن ماهیان که در شستند
هوش مصنوعی: به خاطر دوری تو، آنچنان بیتاب و تشنهام که نمیتوانم منتظر بمانم، حتی برای مدت زمانی که ماهیها در آب شستشو میشوند.
ز بی قراری افلاک داغ ها دارم
که تا ز شوق تو برخاستند ننشستند
هوش مصنوعی: چون از شوق تو برآشفت، تپشهای آسمان را تجربه کردهام که از آن زمان تا حال، آرام نگرفتهاند.
نوا فزونست ز اندازه بریشم عود
غزل به زمزمه خوانم که پرده ها بستند
هوش مصنوعی: صدای نوا فراتر از حد معمول است و من شعر را با لحن دلپذیری زمزمه میکنم، حتی اگر دیگران به زیبایی گوش ندهند.
به رمز نکته ادا می کنم که خلوتیان
سر سبو بگشادند و در فرو بستند
هوش مصنوعی: من به شیوهای خاص اشارهای میکنم به اینکه افرادی که در خلوت بودند، درب سبویی را باز کردند و درب دیگری را بستند.
تو نخل میوه فشان باش در حدیقه دهر
که کم درخت قوی خشک شد که نشکستند
هوش مصنوعی: تو مانند نخل بارور باش در باغ زندگی که درختان قوی بسیاری خشک شدهاند اما پایدار نماندهاند.
ز کاهلی تو «نظیری » احزان این چمنی
گهی به باغ شدی کز نشاط وارستند
هوش مصنوعی: به خاطر تنبلی و بیتوجهی تو، حال و هوای این باغ شادابی خود را از دست داده است. گاهی به باغ آمدهای، اما نتوانستهای شادی را در آن حفظ کنی.