برگردان به زبان ساده
روی داود از فرش تابان شده
کوهها اندر پیش نالان شده
هوش مصنوعی: چهره داود مانند فرشی درخشیده است و کوهها در برابر او به حالت ناله درآمدهاند.
کوه با داود گشته همرهی
هردو مطرب مست در عشق شهی
هوش مصنوعی: کوه به همراه داود نواختن را آغاز کرده و هر دو، در عشق یک پادشاه شاد و سرمست هستند.
یا جبال اوبی امر آمده
هر دو همآواز و همپرده شده
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که کوهها به فرمانی آمدهاند و هر دو به یک صدا و هماهنگ آواز میخوانند.
گفت داودا تو هجرت دیدهای
بهر من از همدمان ببریدهای
هوش مصنوعی: داود به من گفت که تو در هجرت خود، از همراهان و دوستانت جدا شدهای.
ای غریب فرد بی مونس شده
آتش شوق از دلت شعله زده
هوش مصنوعی: ای غریب، تو که تنها ماندهای، آتش شوق در دلت به تندی شعلهور شده است.
مطربان خواهی و قوال و ندیم
کوهها را پیشت آرد آن قدیم
هوش مصنوعی: اگر سراغ مطربان و قوالان و دوستان خود را بگیری، آن زمان به یاد خاطرات قدیمی خواهی افتاد که کوهها را برایت به ارمغان میآورند.
مطرب و قوال و سرنایی کند
که به پیشت بادپیمایی کند
هوش مصنوعی: موسیقیدان و قوال و نوازندهی نی، همه تلاش میکنند که با نغمههای خود، تو را شاد کنند و به آسمان ببرند.
تا بدانی ناله چون که را رواست
بی لب و دندان ولی را نالههاست
هوش مصنوعی: تا زمانی که ناله و فریاد کسی را بشنوی، بدان که دردی در دل او وجود دارد؛ حتی اگر او بیصدا باشد و نتواند به درستی بیان کند، اما احساساتش پر از ناله و غم است.
نغمهٔ اجزای آن صافیجسد
هر دمی در گوش حسش میرسد
هوش مصنوعی: هر لحظه صدای زیبای اجزای آن بدن صاف و بیعیب در گوش حس او به گوش میرسد.
همنشینان نشنوند او بشنود
ای خنک جان کو به غیبش بگرود
هوش مصنوعی: دوستان و همنشینان او را نمیشنوند، ولی او (این شخص خوشبخت) به خوبی میفهمد و درک میکند. چه خوشبخت است آن کسی که به حقیقت و عالم غیب توجه دارد و به آن راه میبرد.
بنگرد در نفس خود صد گفت و گو
همنشین او نبرده هیچ بو
هوش مصنوعی: به خود نگاهی بینداز و ببین که در درونت چه افکار و گفتمانهایی وجود دارد، اما هیچیک از اینها به دوستانت ارتباطی ندارد و آنها هیچگونه از این افکار را احساس نمیکنند.
صد سؤال و صد جواب اندر دلت
میرسد از لامکان تا منزلت
هوش مصنوعی: در دل تو صدها پرسش و پاسخ وجود دارد که از جایی بیرون از مکان و زمان به منزلت و جایگاه تو میرسد.
بشنوی تو نشنود زان گوشها
گر به نزدیک تو آرد گوش را
هوش مصنوعی: اگرچه ممکن است صداها و شنیدهها به گوش تو برسند، اما اگر آنان به دل و عقل تو نزدیک نشوند، نخواهی توانست آنها را درک کنی.
گیرم ای کر خود تو آن را نشنوی
چون مثالش دیدهای چون نگروی
هوش مصنوعی: اگر بپذیریم که تو خود این را نخواهی شنید، چون خودت نمونهاش را دیدهای و شبیه آن را گزاردهاید.